Published December 29, 2013 | Version v1
Journal article Open

Deportacja z raju. O recepcji Skrytek Zofii Romanowiczowej (Out of Paradise. On the reception of Zofia Romanowiczowa's "Skrytki" [Caches])

Authors/Creators

  • 1. Uniwersytet Łódzki

Description

The article is devoted to a reception of the novel Skrytki, recognised as the most outstanding work of Zofia Romanowiczowa, a writer constantly undertaking in her writing the theme of trauma, especially after the totalitarian camps. This work, complicated on the surface of both style and composition, as well as the ideological speech, is primarily a psychological novel, giving a precise and convincing analysis of the spouses feelings immersed in suffering, the source of which is incurable illness of their son. The fate of this emigrant family, settled in France, is marked by – which is subtly indicated in the stylistic operations (including camp imagery) – the specific experiences for the residents of Central and Eastern Europe, particularly from Poland, and especially by the atrocities of the World War II.

The main problem of the novel, emphasised on the highest and the most general (parabolic) level of meanings, including by analogy, symbolism, topic, intertextual references, is suffering existing in the world and attempts to overcome it, both in terms of its psychological, historiosophic, and theological dimension. The last of these perspectives, which is associated with the problem of evil, is updated by the writer by positioning (family) tragedy of heroes, and tragic experiences of the twentieth century in the context of the biblical theme of falling and (generating trauma) expulsion from Paradise, Judeo-Christian tradition, and its heterodox borderlands ("heretical questions").

Files

2013-XIX-303-324.pdf

Files (188.9 kB)

Name Size Download all
md5:9287be0c76eea5a242a00c0ff5a5e5a4
188.9 kB Preview Download

Additional details

References

  • (wb), [nota], "Co czytać" [Paris] 1984, nr 4, s. 17;
  • Bielatowicz J., Kryształ w prozie, "Wiadomości" 1961, nr 3;
  • Bielatowicz J., "Słońce dziesięciu linii", "Na antenie" [München] 1963, nr 2, s. VI;
  • Blicharski M., J. Paszek, Nowotwory w "Skrytkach" Romanowiczowej, "Prace Językoznawcze", [t.] 19 (1991);
  • Burzacka I., W gąszczu pytań – powieść "Skrytki" Zofii Romanowiczowej, "Archiwum Emigracji" 2006, z. 1/2;
  • Carls A.-C., [b.t.], "World Literature Today" 1981, [nr] 3, s. 497-498;
  • Cybulska M.E., "Tren" dla Adama i Ewy, "Wiadomości" 1981, nr 2, s. 11;
  • Danilewicz-Zielińska M., Ile skrytek?, "Kultura" 1981, nr 4, s. 134;
  • Detka J., Zofia Romanowiczowa, w: Pisarze regionu świętokrzyskiego, red. J. Pacławski, seria 1, t. 6, Kielce 1997;
  • de Rougemont D., Miłość a świat kultury zachodniej, tłum. L. Eustachiewicz, Warszawa 1999;
  • Dwie nagrody, "Dziennik Polski i Dziennik Żołnierza" 1986, nr 89, s. 4;
  • Gawryś C., Nie ma Arkadii, "Więź" 1981, nr 10;
  • Gawryś C., Nie ma Arkadii, "Więź" 1982, nr 4/5;
  • Gralewicz-Wolny I., Skrytki w sercach. O jednej powieści Zofii Romanowiczowej, w: Rodzina w czasach przełomów. Literackie diagnozy od XIX do XXI wieku, red. K. Kralkowska-Gątkowska i B. Nowacka, Katowice 2011;
  • Hoffmanowa A., Wieczór Zofii Romanowiczowej, "Dziennik Polski i Dziennik Żołnierza" 1977, nr 144, s. 3;
  • Jamrozek- Sowa A., Życie powtórzone. O pisarstwie Zofii Romanowiczowej, Rzeszów 2008;
  • Karren T., Oko i ucho "Tygodnia Polskiego", "Dziennik Polski i Dziennik Żołnierza" [London] 1977, nr 141, dod. "Tydzień Polski", nr 24, s. 12;
  • Karren T., "Porażeni wiadomością dobrego i złego", "Dziennik Polski i Dziennik Żołnierza" 1981, nr 121, dod. "Tydzień Polski", nr 21, s. 6;
  • Kisiel M., Słowo wstępne, w: W. Wójcik, W Polsce i na obczyźnie. O twórczości Zofii Romanowiczowej, Katowice 2000;
  • Koran, tłum. i komentarzem opatrzył J. Bielawski, Warszawa 1982, s. 9; sura II, w. 30;
  • Kozarynowa Z., Notatki o książkach. Rozpamiętywania Zofii Romanowiczowej, "Przegląd Powszechny" [London] 1981, nr 1, s. 11-12;
  • Kronika Związku, "Pamiętnik Literacki", t. 5 (1982), s. 131;
  • Kuk E., "Skrytki", "Dziennik Polski i Dziennik Żołnierza" 1981, nr 53, s. 3;
  • Ledóchowski W., "Za co nas to spotkało", "Wiadomości" 1981, nr 2, s. 10;
  • Lichański S., Cena ideału i cena życia, "Tygodnik Kulturalny Orka" 1961, nr 30;
  • m. z. [M. Danilewicz-Zielińska], Nagroda Literacka im. Zygmunta Hertza: Zofia Romanowiczowa, "Kultura" 1986, nr 1/2, s. 193-195;
  • Natanson W., Skrytki i bariery, "Kierunki" 1981, nr 28, s. 8;
  • Natanson W., Świetna powieść, "Słowo Powszechne" 1981, nr 118;
  • Nowakowska E.R., "Skrytki" Zofii Romanowiczowej: powieść o relacjach, w: Pisarz na obczyźnie. Praca zbiorowa, red. T. Bujnicki i W. Wyskiel, Wrocław 1985;
  • Obserwator [Tamara Karren], Oko i ucho "Tygodnia Polskiego". Tegoroczni laureaci Nagrody [!] Literackich Związku Pisarzy, "Dziennik Polski i Dziennik Żołnierza" 1981, nr 271, dod. "Tydzień Polski", nr 46, s. 12;
  • Obserwator [Tamara Karren], Oko i ucho "Tygodnia Polskiego". Zofia Romanowicz, czyli jeszcze o laureatach ZPP, "Dziennik Polski i Dziennik Żołnierza" 1981, nr 283, dod. "Tydzień Polski", nr 48, s. 12;
  • Odojewski W., Czy powieść o ludziach bez narodowości?, "Orzeł Biały" [London] 1981, nr 201, s. 27;
  • Quispel G., Gnoza, tłum. B. Kita, Warszawa 1988;
  • Rahner K., Vorgrimler H., Mały słownik teologiczny, tłum. T. Mieszkowski, P. Pachciarek, Warszawa 1987;
  • Romanowicz-Gorska Z., Oubliettes, tłum. autorka przy współpracy P. Waldberga, "Cahiers de l'Est", nr 18/19 (Paris 1979);
  • Romanowiczowa Z., Dożywocie, "Życie Literackie" 1981, nr 44, s. 10-11;
  • Romanowicz Z., Île Saint-Louis. Roman, [tłum.] E. Veaux, Monaco-[Paris] 2002;
  • Romanowiczowa Z., Rasa na wymarciu, "Wiadomości" [London] 1977, nr 20, s.1;
  • Romanowiczowa Z., Skrytki, Paryż 1980;
  • Romanowiczowa Z., Skrytki, "Przekrój", nr 2335 (1990), s. 15-16;
  • Strzałkowski W., Nagrody i nagrodzeni, "Dziennik Polski i Dziennik Żołnierza" 1982, nr 76, s. 3;
  • Syga T., Zofia Romanowiczowa, "Stolica" 1981, nr 50;
  • Szpakowska M., Dwoje nieszczęśliwych, "Twórczość" 1981, nr 8;
  • Wieniewski I., Pod ciśnieniem psychicznej udręki, "Orzeł Biały" 1981, nr 198, s. 12;
  • Wójcik W., W pejzażu ojczyzny i obczyzny (Uwagi o twórczości Zofii Romanowiczowej), w: W pejzażu ojczyzny i obczyzny. Studia i szkice o literaturze polskiej XX wieku, red. W. Wójcik, Katowice 1991;
  • Wśród polskich pisarzy na obczyźnie, "Dziennik Polski i Dziennik Żołnierza" 1981, nr 136, s. 3;
  • Wyka M., Zapomniana sztuka fabuły, "Pismo" 1983, nr 1/2, s. 118;
  • Zawrat K. [właśc. A. Wirpsza], Powieść o miłości, "Kultura" 1981, nr 3, s. 124;
  • Zofia Romanowiczowa o sobie, "Kultura" [Paris] 1981, nr 12, s. 87.