Rozwój turystyki w Toruniu w świetle miejskiej działalności inwestycyjnej i wykorzystania środków budżetowych = The development of tourism in Toruń in the light of urban investment activity and the use of budgetary resources

Atrakcyjność turystyczna Torunia determinowana jest różnymi czynnikami. Ich podstawą jest niepowtarzalna atmosfera miasta i doskonale zachowane zabytki, uzupełniane m.in. przez bogatą ofertę programu kulturalnego. Składnikiem atrakcyjności turystycznej miasta jest również jego zagospodarowanie turystyczne; istotną rolę mogą również odegrać inwestycje w zakresie rewitalizacji średniowiecznej Starówki oraz obiektów kultury.

Szczególnie wysokich nakładów, liczonych sumarycznie w setkach milionów zł, wymagają prace renowacyjne obiektów zabytkowych, porządkowanie przestrzeni miejskiej, zwłaszcza w obrębie historycznego centrum, oraz budowa nowych obiektów, zwykle pełniących funkcje kulturalne. Powyższe prace i inwestycje mogą być realizowane z wykorzystaniem środków unijnych, których udział w finansowaniu na ogół przekracza 50%. Z kolei wydatki przeznaczone na organizację ruchu turystycznego są znacznie (kilkudziesięciokrotnie) niższe i w całości pokrywane są ze środków budżetu miejskiego.

Oczekiwanym efektem tych działań jest zwiększenie ruchu turystycznego i w konsekwencji wzrost dochodów miasta z turystyki. Dochody te trudno określić kwotowo z uwagi na ich pośredni charakter. Większość z nich wiąże się z wpływami podatkowymi z działalności hotelarskiej, gastronomicznej itp., mniejsza część - to dochody np. ze sprzedaży biletów. jeszcze większe znaczenie ma tworzenie miejsc pracy w turystyce i działalnościach jej towarzyszących oraz aktywizacja gospodarki.

Porównując Toruń do innych miast podobnej wielkości w Polsce oraz największych miast województwa kujawsko-pomorskiego można stwierdzić, że poniesione nakłady finansowe pozwoliły na uzyskanie pozytywnych efektów. Wyrażają się one w postaci największego w badanej grupie miast i względnie systematycznego przyrostu liczby udzielonych noclegów. Z drugiej strony, można postawić pytanie, czy osiągnięty przyrost jest adekwatny do poniesionych nakładów, zwłaszcza w porównaniu do miast, które osiągnęły przyrost mniejszy niż Toruń, ale przy wydatkowaniu znacznie mniejszych kwot na jego osiągnięcie. Ocena nie jest jednoznaczna bez zbilansowania trudnych do zestawienia kwot, a zwłaszcza w odniesieniu do zysków niewymiernych (społecznych). W przypadku wydatków inwestycyjnych podstawowe znaczenie ma fakt, że jednorazowy wydatek będzie przynosić długotrwałe korzyści. Niektóre z porównywanych miast zdają się nie przywiązywać większej wagi do finansowania wydatków na turystykę. Dopiero z perspektywy kilku lub kilkunastu lat będzie możliwe stwierdzenie, czy rezygnacja z tego rodzaju promocji nie przyniesie negatywnych skutków w postaci stagnacji liczby osób odwiedzających dane miasto. Rozwój ilościowy bazy noclegowej oraz wzrost liczby dzielonych noclegów w Toruniu cechuje jednak znacznie większa dynamika, co uprawdopodobnia prawdziwość hipotezy badawczej w przypadku tego miasta. Pośrednie wpływy do budżetu miasta pochodzące z udziału w podatkach i opłatach lokalnych rekompensują poniesione nakłady.