Davranışsal Finansta Anomaliler: Yatırımcı Kararları ve Borsa İstanbul'da Bir Uygulama (Anomalies in Behavioral Finance: Investor Decisions and an Application in Borsa Istanbul)

Geleneksel finans yaklaşımı, yatırımcıların rasyonel olduğu modelleri kullanarak finansal piyasaları anlamaya çalışır. Ama gerçekte insanlar yatırım yaparken irrasyonel davranma eğilimindedirler. Yapılan çalışmalar insanların karar verirken öngörülemeyen sonuçlardan dolayı belirsizlik ile karşılaştıklarında benzer şekilde irrasyonellik, tutarsızlık ve yetersizlik gösterdiğini ortaya koymuştur. Davranışsal finans, bu tür rasyonel olmayan insan davranışlarının nedenlerini bulmaya, duyguların ve bilişsel dinamiklerin yatırımcıları nasıl etkilediğini daha iyi anlamaya ve açıklamaya çalışır ve psikolojik yönlerine odaklanır. Ayrıca psikoloji ve diğer sosyal bilimlerin yardımıyla davranışsal finans birçok finansal piyasa anomalisini, piyasa balonlarını ve finansal krizleri açıklama üzerine bir ışık tutabilir. Bu makalede davranışsal finansın anlam ve önemi ile yatırım kararlarına olan etkisi Borsa İstanbul'da alım-satım yapan yatırımcılar özelinde incelenecektir. Araştırmanın yöntemi olarak 5'li Likert ölçeğine göre hazırlanmış ve güvenilirlik testinden geçmiş anket uygulanmıştır. Bu çalışmanın amacı yatırımcıların psikolojik ve sosyolojik faktörlerden ne kadar etkilendiğini ve bu etkiler sonucunda yatırımlarını nasıl şekillendirdiğini araştırmaktır.

The traditional financial approach seeks to understand financial markets by using models where investors are rational. But in reality, people tend to be irrational when investing. Studies have shown that people show similar irrationality, inconsistency and inadequacy when they encounter uncertainty due to unpredictable results when making decisions. Behavioral finance seeks to find the causes of such non-rational human behavior, to better understand and explain how emotions and cognitive dynamics affect investors, and to focus on their psychological aspects. In addition, behavioral finance with the help of psychology and other social sciences can shed significant light on explaining many financial market anomalies, market bubbles, and financial crises. In this article, the meaning and importance of behavioral finance and its impact on investment decisions will be examined especially for investors trading on Istanbul Stock Exchange. As the method of the study, the questionnaire which was prepared according to a 5-point Likert scale and passed the reliability test was applied. The aim of this study is to investigate how investors are affected by psychological and sociological factors and how they shape their investments as a result of these effects.