YÖNETİCİLERİN KARAR VERME TARZLARI İLE KİŞİLİK ÖZELLİKLERİ VE ÖRGÜT KÜLTÜRÜ ETKİLEŞİMİ: TARSUS İLÇE MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ ÖRNEĞİ

Öz
Toplum için faydalı çıktılar üretmek ve girişimcisi adına ekonomik kazanç sağlamak amacıyla kurulmuş olan örgütlerin yöneticileri karşı karşıya kaldıkları sorunların çözümünde, örgütün hedeflerine uygun olacak şekilde alternatifler arasında seçim yapmak, başka bir deyişle karar vermek durumundadırlar. Araştırmamızda karar ve karar verme kavramları üzerinde durulmuş ve antik çağlardan beri insan hayatında önemli bir yer işgal eden karar verme davranışının önemi, türleri, süreç ve modelleri ve karar verme tarzları alanyazın bağlamında keşfedici sıralı karma yöntem deseni kullanılarak incelenmiştir. Çalışmanın amacı, ülkemiz ekonomisine önemli bir etkisi ve katkısı olan çalışanların, lider kişilerin kişilik özelliklerinin ve örgüt kültürünün etkisini incelemektir. Araştırmanın evrenini Tarsus İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü çalışanları oluşturmaktadır. Çalışmada, karar vermenin karmaşık ve dinamik bir süreç olarak kabul edildiği nicel ve nitel araştırma yöntemleri kullanmıştır. Yapılan nicel ve nitel araştırmaların bulguları incelendiğinde, karar verme tarzları ile beş büyük kişilik faktörü boyutları arasında ve örgüt kültürü algısı arasında anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. Duygusal dengesizliğin sezgisel karar verme davranışı üzerinde pozitif etkisi olduğu, özdisiplin kişilik özelliğinin negatif yönde ve duygusal dengesizliğin pozitif yönde, anlık karar verme davranışı üzerinde anlamlı etkisi olduğu, rasyonel karar verme davranışı üzerinde bağımsız değişkenlerden özdisiplin kişilik özelliğinin ve deneyime açıklık kişilik özelliğinin pozitif yönde anlamlı etkisi olduğu, bağımlı karar verme davranışı üzerinde bağımsız değişkenlerden uyumluluk kişilik özelliğinin pozitif yönde ve deneyime açıklık kişilik özelliğinin ise negatif yönde anlamlı etkileri olduğu görülmektedir. Diğer örgüt kültürü alt boyutlarının karar verme üzerinde etkisi tespit edilememiştir.
Anahtar Kelimeler: Karar Verme Tarzları, Kişilik Özellikleri, Örgüt Kültürü