Published December 23, 2025 | Version v1

Davlat ulushiga ega korxonalarda faoliyat samaradorligini baholash masalalari

Description

Ushbu maqola davlat ulushiga ega korxonalar faoliyati samaradorligini baholash masalalariga bag'ishlangan bo'lib, auditorlik tekshiruvlarida moliyaviy hisobot ma'lumotlari asosida samaradorlikni kompleks tahlil qilishga e'tibor qaratadi. Tadqiqotda xalqaro va milliy tajribalar, normativ- huquqiy hujjatlar (jumladan, Vazirlar Mahkamasining 207 -son qarori va Davlat aktivlarini boshqarish agentligi mezonlari) tahlil etilgan. Samaradorlikni baholashning dolzarbligi globallashuv, raqobat kuchayishi va investitsiya risklari ortishi bilan bog'liqligi asoslab berilgan. Maqolada likvidlik, to'lov qobiliyati, rentabellik, tashqi qarzga bog'liqlik va samaradorlikning muhim ko'rsatkichlari (SMK) bo'yicha batafsil ko'rsatkichlar tizimi keltirilgan. Auditorlik faoliyatida tahliliy usullar (gorizontal, vertikal tahlil, koeffitsientlar hisobi) qo'llanilishi, moliyaviy sog'lomlashtirish yo'llari va boshqaruv qarorlari qabul qilishdagi ahamiyati yoritilgan. Xulosada samaradorlik ko'rsatkichlarini takomillashtirish, auditorlik xulosalarini qo'llash va korxonalar faoliyatini yaxshilash bo'yicha takliflar berilgan.

Abstract (Russian)

Статья посвящена проблемам оценки эффективности деятельности предприятий с государственным участием с акцентом на комплексный анализ на основе данных финансовой отчетности в процессе аудита. Исследование рассматривает международный и национальный опыт, нормативно-правовые акты (включая Постановление Кабинета Министров №207 и критерии Агентства по управлению государственными активами). Актуальность обоснована процессами глобализации, усилением конкуренции и ростом инвестиционных рисков. В работе представлена детальная система показателей: ликвидность, платежеспособность, рентабельность, зависимость от внешнего долга, ключевые показатели эффективности (СМК). Описаны аналитические методы аудита (горизонтальный и вертикальный анализ, расчет коэффициентов), пути финансового оздоровления и их значение для принятия управленческих решений. В заключении предложены рекомендации по совершенствованию показателей эффективности, применению аудиторских заключений и повышению результативности деятельности предприятий. Исследование способствует развитию методических подходов к оценке и повышению эффективности предприятий с государственным участием в Узбекистане.

Abstract (English)

This article is devoted to the issues of evaluating the operational efficiency of enterprises with state participation, focusing on comprehensive analysis based on financial statement data within the audit process. The study examines international and national practices, regulatory documents (including Cabinet Resolution No. 207 and criteria of the State Assets Management Agency). The relevance is justified by globalization, intensifying competition, and rising investment risks. The paper presents a detailed system of indicators including liquidity, solvency, profitability, external debt dependency, and Key Performance Indicators (SMK). Analytical methods used in auditing (horizontal and vertical analysis, ratio calculations), financial recovery pathways, and their role in management decision-making are highlighted. The conclusion offers recommendations for improving efficiency indicators, applying audit opinions, and enhancing enterprise performance. The research contributes to the development of methodological approaches for assessing and increasing the efficiency of state-involved enterprises in Uzbekistan.

Files

son.2025.009.art02.pdf

Files (1.0 MB)

Name Size
md5:f88ec46fcbdf0e0bc25c6eaabbc74768
1.0 MB Preview Download

Additional details

Additional titles

Translated title (Russian)
Проблемы оценки эффективности деятельности предприятий с государственным участием
Translated title (English)
Evaluation of operational efficiency in state-owned enterprises: Issues and approaches

Related works

Is identical to
https://orientalnashriyot.uz/id/son.2025.009.art02/ (URL)
Is part of
10.5281/zenodo.23059542 (DOI)
3060-5474 (ISSN)