Published December 23, 2025 | Version v1

"Nuzhau-t-tarf fi i'lmi-s-sarf" asarining qo'lyozma va toshbosma nusxalari

Description

Ahmad ibn Muhammad Maydoniyning "Nuzhatu-t-tarf fi i'lmi-s- sarf" asarining turli qo'lyozma va toshbosma nusxalari bugungi kunda dunyoning yirik kutubxonalarida saqlanmoqda. Ularning salmog'ini o'rganish va tadqiq qilish bugungi kunda dolzarb masalalardan biridir. Ushbu maqolada "Nuzhatu-t-tarf fi i'lmi-s-sarf" asarning dunyo fondlarida saqlanayotgan toshbosma va qo'lyozma nusxalari haqida ma'lumotlar to'plangan. Shuningdek, Turkiyaning Sulaymoniya kutubxonasi, Laleli bo'limi, 3140 inv. raqami ostida saqlanayotgan asarning tavsifi va tadqiqi amalga oshirildi. Qo'lyozmaning dastlabki sahifalarida uchraydigan she'riy misralar asosida asarning muallifiga oid dalillar ko'rsatib o'tiladi. Shuningdek, qo'lyozmaning birinchi sahifasida keltirilgan "ينادیملا دمحم نب دمحأ لضفملا نبلا فرصلا ملع ىف فرطلا ةهزن" jumlasi muallifning shaxsini tasdiqlovchi asosiy ma'lumot sifatida tahlil qilinadi. Qo'lyozmaning o'ziga xos xususiyatlari, undagi muhr, xotima va matn o'rganildi. Tadqiqot qo'lyozmaning ilmiy qimmati va tarixiy ahamiyatini ochib beradi.

Abstract (Russian)

Различные рукописные и литографические копии трактата Ахмада ибн Мухаммада аль-Майдани «Нузҳату-т-тарф фи 'ильми-с-сарф» в настоящее время хранятся в крупнейших библиотеках мира. Изучение и исследование этих образцов является одной из актуальных задач современного востоковедения. В данной статье собраны сведения о печатных и рукописных редакциях «Нузҳату-т-тарф фи 'ильми-с-сарф», находящихся в мировых фондах. Кроме того, выполнено описание и исследование экземпляра, хранящегося в библиотеке Сулеймания, отдел Лалели, под инвентарным номером 3140. На основе поэтических строк, встречающихся на первых листах рукописи, представлены внутритекстовые доказательства, относящиеся к авторству произведения. Также рассматривается фраза, приведённая на первой странице рукописи — «ينادیملا دمحم نب دمحأ لضفملا نبلا فرصلا ملع ىف فرطلا ةهزن», — которая рассматривается как основное сведение подтверждающее личность автора. В исследовании рассматриваются особенности рукописи, включая печать, колофон и текстовое содержание. Работа раскрывает научную ценность и историческое значение данной рукописи.

Abstract (English)

The various manuscript and lithograph copies of Ahmad ibn Muhammad Maydaniy's "Nuzhatu-t-tarf fi i'lmi-s-sarf" are preserved today in major libraries around the world. Studying and analyzing these copies has become one of the pressing scholarly tasks of the present time. This article compiles information on the lithograph and manuscript versions of "Nuzhatu-t-tarf fi i'lmi-s-sarf" held in international manuscript collections. It also provides a descriptive and analytical study of the copy preserved in the Süleymaniye Library, Laleli Section, under inventory number 3140. Based on the poetic verses found in the opening folios of the manuscript, the article presents internal evidence related to the authorship of the work. Additionally, the phrase written on the first page of the manuscript — " نبلا فرصلا ملع ىف فرطلا ةهزن ينادیملا دمحم نب دمحأ لضفملا" — is examined as a primary source confirming the author's identity. The study further explores the distinctive features of the manuscript, including its seals, colophon, and textual characteristics.

Files

son.2025.006.art06.pdf

Files (718.5 kB)

Name Size
md5:494778f0863c8103d141c61b83182298
718.5 kB Preview Download

Additional details

Additional titles

Translated title (Russian)
Рукописные и литографированные экземпляры сочинения «Нузхат ат-тарф фи ильм ас-сарф»
Translated title (English)
Manuscript and lithographed copies of the work "Nuzhat at-tarf fī ilm as-sarf"

Related works

Is identical to
https://orientalnashriyot.uz/id/son.2025.006.art06/ (URL)
Is part of
10.5281/zenodo.23059514 (DOI)
3030-3273 (ISSN)