Published November 1, 2023 | Version v1

Xorazm ilmiy muhitida yaratilgan "Muqaddamatu-l-adab" lug'atining qadimiy qo'lyozmalari

Authors/Creators

Description

Mahmud Zamaxshariyning "Muqaddamatu-l-adab" asari tilshunoslik, lug'atshunoslik sohalarida yaratilgan yirik muhim manbalardan sanaladi. Asar dastlabki ko'p tilli manba sifatida shuhrat topgan va olimlar tomonidan e'tirof etilgan. Dunyo fondlarida asarning lug'at qismi kiritilgan 70 dan ortiq nodir qo'lyozmalari mavjud. Ular hozirgi kunda O'zbekiston, Rossiya, Italiya, Germaniya, Angliya, Fransiya, Saudiya Arabistoni, Eron, Turkiya, Xitoy kabi davlatlardagi qo'lyozmalar fondlarida saqlanmoqda. Asarning dunyo fondlaridagi qo'lyozmalarini o'rganish ularning sirasida Xorazmda kitobat qilingan qadimiy nusxalar mavjudligini ko'rsatdi. Ushbu qo'lyozmalar tarkibiga turkiy so'zlikning kiritilganligi ularning ilmiy ahamiyatiga ishora qiladi. Turkiy so'zlik kiritilgan Xorazmda kitobat qilingan qo'lyozmalarni o'rganish va turkiy so'zlik qatlamini tadqiq etish o'ta muhim vazifalardan sanaladi.

Abstract (Russian)

Труд Махмуда Замахшари «Мукаддамату-л-адаб» является одним из важнейших источников в области лингвистики и лексикографии. Работа получила известность как первый многоязычный словарь и была признана учеными. В фондах мира насчитывается более 70 редких рукописей, состоящих из словарной части труда. В настоящее время они хранятся в фондах рукописей Узбекистана, России, Италии, Германии, Англии, Франции, Саудовской Аравии, Ирана, Турции и Китая. Изучение рукописей произведения в фондах мира показало, что среди них есть древние списки, написанные в Хорезме. Включение в состав этих рукописей тюркской лексики указывает на их научное значение. Одной из важнейших задач является изучение рукописей с тюркской лексикой, написанных в Хорезме и исследование тюркского пласта словаря.

Abstract (English)

Mahmud Zamakhshari's "Muqaddamat -al-adab" is one of the large and important sources written on the fields of linguistics and lexicon. The book was famous and accepted by scholars as a multilingual source. There are more than 70 rare manuscripts of the book in the funds of the world, in which a dictionary part was included. These manuscripts are stored now in the funds of manuscripts of Uzbekistan, Russia, Italy, Germany, England, France, Saudi Arabia, Iran, Turkiye, China and others. The study of manuscripts of the book in the funds of the world shows that there are ancient copies, which were copied in Khorazm among them. These manuscripts have special scientific importance because they have Turkic dictionary. Studying of these manuscripts, which were copied in Khorazm and included Turkic dictionary is our important task.

Files

al-buxoriy-4-2023-art01.pdf

Files (850.1 kB)

Name Size
md5:34de0dd36bd398903d46e75bcd70cc89
850.1 kB Preview Download

Additional details

Additional titles

Translated title (Russian)
Древние рукописи словаря «Мукаддамат ал-адаб», созданного в научной среде Хорезма
Translated title (English)
Ancient Manuscripts of the "Muqaddamatu-l-adab" Dictionary Created in the Scholarly Environment of Khorezm

Related works

Is identical to
https://orientalnashriyot.uz/id/son.2023.002.art01/ (URL)
Is part of
10.5281/zenodo.23059349 (DOI)
3030-3273 (ISSN)