Published September 17, 2026 | Version v1

2016-2026 Döneminde Almanya'ya Göç Eden Türk Kökenli Ortaöğretim (Sekundarstufe I) Öğrencilerinin Türkçe Okuryazarlığına İlişkin Öz Değerlendirmeleri

  • 1. ROR icon International Burch University

Description

Almanya’da yaşayan Türk kökenli öğrencilerin dil gelişimi göç, iki dillilik ve eğitim ortamının etkisiyle şekillenmektedir. Bu araştırmanın amacı, 2016-2026 döneminde Almanya’ya göç eden ve Kuzey Ren-Vestfalya (NRW) eyaletinde Sekundarstufe I düzeyinde öğrenim gören 10-16 yaş aralığındaki Türk kökenli öğrencilerin Türkçe kullanım alışkanlıkları ile Türkçe okuma ve yazma becerilerine ilişkin öz değerlendirmelerini incelemektir. Araştırma nicel araştırma yaklaşımı içinde betimsel tarama modelinde yürütülmüştür. Çalışma grubunu 41 öğrenci oluşturmuştur. Veri toplama aracı, araştırmacı tarafından geliştirilen 32 maddelik Türkçe Dil Kullanımı ve Okuma-Yazma Becerileri Anketi’dir. Veriler frekans ve yüzde değerleriyle betimsel olarak analiz edilmiş, bazı kişisel ve dilsel değişkenlere göre dağılımlar karşılaştırmalı biçimde sunulmuştur. Eksik veya geçersiz cevaplar nedeniyle geçerli katılımcı sayısı maddelere göre değişmiştir. Bulgulara göre günlük Türkçe kullanımına geçerli cevap veren öğrencilerin %94,9’u Türkçeyi sık veya çok sık kullandığını; Türkçe metinleri anlama sorusuna geçerli cevap verenlerin %82,5’i kendisini iyi veya çok iyi olarak değerlendirdiğini belirtmiştir. Türkçe yazdığını belirtenlerin oranı %95,1, Türkçe yazarken zorlanmadığını belirtenlerin oranı ise geçerli cevaplar içinde %76,3’tür. Okumada en sık bildirilen güçlük bilinmeyen kelimeler (%57,5), yazmada ise kelime bulma (%28,9) olmuştur. Türkçe öğrenmeyi önemli veya çok önemli bulanların oranı %57,9’dur. Sonuçlar öğrencilerin nesnel dil yeterliklerini değil, kendi kullanım ve becerilerine ilişkin öz bildirimlerini yansıtmaktadır. Araştırma, Türkçenin günlük kullanımının araştırma grubunda yaygın olduğunu; buna karşılık düzenli kitap okuma, söz varlığı ve yazılı anlatımın desteklenmesi gereken alanlar olabileceğini göstermektedir.

Abstract (English)

Maintaining the home language in a migration context is important for the linguistic and cultural lives of bilingual children. This study examines self-reported Turkish language use and Turkish reading and writing skills among Turkish-origin students aged 10-16 who migrated to Germany between 2016 and 2026 and attend Sekundarstufe I in North Rhine-Westphalia (NRW). The study employed a quantitative descriptive survey design. The study group consisted of 41 students. Data were collected through the 32-item Turkish Language Use and Reading-Writing Skills Questionnaire developed by the researcher and were analyzed using frequencies and percentages. Descriptive distributions were also compared across selected personal and language-related variables. Because some items included missing or invalid responses, the valid N varies across items. Among students with valid responses, 94.9% reported using Turkish frequently or very frequently in daily life, and 82.5% rated their comprehension of Turkish texts as good or very good. Overall, 95.1% reported writing in Turkish, while 76.3% of those with valid responses stated that they did not experience difficulty when writing in Turkish. Unfamiliar words were the most frequently reported reading difficulty (57.5%), while finding words was the most frequently reported writing difficulty (28.9%). A total of 57.9% regarded learning Turkish as important or very important. The findings represent students’ self-reports rather than objective measures of language proficiency. They suggest that Turkish remains widely used in the daily lives of the participating students, while regular reading, vocabulary development and written expression may require further support.

Files

Fatih Eski SSJ.pdf

Files (722.4 kB)

Name Size
md5:18f13165f7e898c95c58f4c6beb3b14b
722.4 kB Preview Download

Additional details

Additional titles

Translated title (English)
Self-Assessments of Turkish Literacy among Turkish-Origin Secondary Education (Sekundarstufe I) Students Who Migrated to Germany between 2016 and 2026

References

  • Adıgüzel, Y. (2016). Göç sosyolojisi. Nobel Akademik Yayıncılık. Aksan, D. (1982). Her yönüyle dil: Ana çizgileriyle dilbilim (Cilt 3). Türk Dil Kurumu Yayınları. Aktürkoğlu, B., & Özaydınlık, K. (2017). Almanya'da yaşayan Türk çocuklarının Türkçeye, Türkçeyi öğrenmelerine ve kullanmalarına ilişkin görüşleri. Kastamonu Eğitim Dergisi, 25(6), 2345-2356. Akyol, H. (2019). Türkçe ilk okuma yazma öğretimi. Pegem Akademi. Bayrak, A., & Üstün, B. (2020). Almanya'da iki dilli yetişen Türk çocuklarının Türkçe yazma becerileri üzerine bir çalışma. Diyalog Interkulturelle Zeitschrift für Germanistik, 8(2), 350-365. https://doi.org/10.37583/diyalog.845596 Bialystok, E. (2001). Bilingualism in development: Language, literacy, and cognition. Cambridge University Press. Cummins, J. (2000). Language, power and pedagogy: Bilingual children in the crossfire. Multilingual Matters. Çakmak, H. ve Ibrić, S. (2025). Almanya'da Türkçe Anadili Küllanımı: Küzey Ren Vestfalya'da Veli Görüşlerine Dayalı Bir İnceleme, Fusion Multidisipliner Journal (FM Journal), 1(3), 8-19. Dalgın, Z. & Ibrić, S. (2024). Almanya'da Çok Kültürlü Ortamda Yetişen Türk Kökenli Çocukların Türkçe Yayınlanan Yazılı ve Görsel Medyaya İlgisi. International Journal of Social Sciences-IJSS 8 (35). 376-396. Grosjean, F. (2008). Studying bilinguals. Oxford University Press. Küppers, A., Şimşek, Y. & Schroeder, C. (2015). Turkish as a minority language in Germany: Aspects of language development and language instruction. Zeitschrift für Fremdsprachenforschung, 26(1), 29-51. Şengül, K., & Çetin, G. (2022). İki dilli Türk çocuklarının Türkçe öğrenme sorunları: Almanya örneği. Aydın TÖMER Dil Dergisi, 7(1), 91-116. https://doi.org/10.17932/IAU.TOMER.2016.019/tomer_v07i1004 Toksöz, Ö. & Ibrić, S. (2025). Almanya'da Yaşayan Türk Kökenli Çocukların Türkçe Öğrenim Becerilerinin Gelişimini Etkileyen Faktörler. Journal of Research in Turkic Languages, 7 (2). 39-53. Topçu Tecelli, N., & Tekeli, F. (2021). Almanya'da "Türkçe ve Türk Kültürü" derslerinde malzeme seçimi ve kullanımı. Hacettepe Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları (HÜTAD), 35, 199-221. https://doi.org/10.20427/turkiyat.898861