Yeni toplumsal hareketler bağlamında dijital aktivizm: Dijital feminizm örneği

Toplumsal paylaşım ağları ve internet teknolojileri, insanlığın ve sosyal hayatın pek çok yönünü etkilediği gibi toplumsal hareketlere de yeni bir yön vermiştir. Bu süreçten sokağa dökülen kadın hareketleri, feminizm ve feminist dernekler de etkilenmiştir. Bu çalışma, toplumsal paylaşım ağları ve internet teknolojilerinin Türkiye'de yer alan kadın hareketlerinin dernekler ve dijital aktivizm boyutuna olan etkilerini konu edinmiştir. Bu bağlamda örneklem kapsamında 4 feminist dernek ve 7 feminist dijital aktivist örgütlenme ile mülakat gerçekleştirilmiştir. Mülakatta dernekler ve feminist dijital aktivistlerin kendilerini nasıl tanımladıkları, hareketlerinin başlangıç aşaması, vizyon ve faaliyet alanları, toplumsal paylaşım ağlarını nasıl ve hangi amaçla kullandıkları ve bu ağlara bakış açıları sorulmuştur. Verilen cevaplar ile dernekler ve feminist dijital aktivistler karşılaştırmalı yöntemle analiz edilmiştir. Sonuçta toplumsal paylaşım ağlarından en çok Facebook'un ve hareketin kendisine ait web sitelerinin kullanıldığı; bu ağların en çok üyeler/destekçiler ile iletişim kurmak, daha çok kişiye ulaşmak, etkinlik ve kurumsal haber duyuruları yapmak gibi amaçlarla kullanıldığı tespit edilmiştir. Feminist dijital aktivistlerin toplumsal paylaşım ağlarına daha çok olumlu anlam yüklediği görülürken, derneklerin bu ağlara daha ihtiyatlı yaklaştığı anlaşılmıştır. Neticede Türkiye'de başta internet eşitsizliği sebebiyle toplumsal paylaşım ağlarının kadın hareketine katkısının kısıtlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract — Digital activism in the context of new social movements: The example of digital feminism. Social sharing networks and internet technologies, which have influenced many aspects of humanity and social life, have also given a new direction to social movements. Women's movements, feminism and women's associations were also influenced by this process. This study focuses on the effects of social sharing networks and internet technologies in Turkey on associations and digital activism within the dimension of women's movements. In this context, interviews were conducted with 4 women's associations and 7 feminist digital activist organizations. In the interviews, feminist digital activists and associations were asked how they describe themselves, the initial stages of their movement, their vision and areas of activity, how and for what purpose they used social sharing networks, and the way they view social sharing networks. The answers were analyzed by comparative method. As a result, it has been found that social sharing networks are used for the purposes of communicating with members/supporters, reaching out to more people, and announcing activities and corporate news, with Facebook and the movements' own web sites being the most used. Feminist digital activists seem to have more positive implications for social sharing networks, whereas associations are more cautious. As a result, the contribution of social sharing networks to the women's movement is limited due to internet inequality in Turkey.

Doktora tezi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Basın ve Yayın Anabilim Dalı. Danışman: Doç. Dr. Haluk Birsen. Eskişehir, Mart 2017. 204 sayfa.