Published July 9, 2026 | Version v1

Zespół stresu pourazowego (PTSD) a bezpieczeństwo państwa: konsekwencje dla gotowości operacyjnej służb mundurowych i ratowniczych oraz stabilności społecznej

Authors/Creators

Description

Zespół stresu pourazowego (PTSD) ma wpływ na stan bezpieczeństwa państwowego przede wszystkim poprzez osłabianie możliwości skutecznego działania służb mundurowych oraz ratowniczych, a także przez potencjalne obniżenie ogólnego poziomu bezpieczeństwa społecznego oraz jego stabil­ności. Objawy PTSD przejawiające się poprzez problemy pod postacią braku koncentracji, impulsywno­ści, czy też nadwrażliwości, mogą być przyczyną błędów w służbie publicznej, źródłem wyczerpania psychicznego, niewydolności w pracy oraz zwiększonego ryzyka występowania agresywnych zacho­wań. Ponadto występuje w tym aspekcie obciążenie systemu opieki zdrowotnej oraz socjalnej, spadek potencjału gospodarczego, zwiększenie ryzyka zaistnienia przemocy oraz destabilizacji społecznej, co wprost zagraża bezpieczeństwu państwowa. Kluczowym działaniem jest zatem zapewnienie dostępu do diagnostyki oraz wsparcia psychologicznego, w szczególności dla tych grup zawodowych, które są na­rażone na traumę. Celem artykułu jest przedstawienie wpływu PTSD występującego w społeczeństwie na bezpieczeństwo państwa. W ramach selekcji źródeł zastosowano metodę przeglądu literatury facho­wej oraz przeprowadzonych do tej pory badań w analizowanym zakresie tematycznym.

Abstract (English)

Post-traumatic stress disorder (PTSD) impacts national security primarily by impairing the abil­ity of uniformed and emergency services to operate effectively, as well as by potentially reducing the overall level of social security and stability. PTSD symptoms, manifested through problems such as lack of concentration, impulsivity, or hypersensitivity, can lead to errors in public service, mental exhaustion, job inefficiency, and an increased risk of criminal behavior. Furthermore, this burden on the healthcare and social care systems, a decline in economic potential, and an increased risk of violence and social destabilization directly threaten national security. Therefore, ensuring access to diagnostics and psycho­logical support, particularly for those professional groups exposed to trauma, is crucial. The aim of this article is to present the impact of PTSD occurring in society on national security. The source selection process was based on a review of the professional literature and previous research on the analyzed topic.

Files

art.181_zn17_2026_URBANIAK_W.-Zespol_stresu_pourazowego_PTSD_a_bezpieczenstwo_panstwa.pdf

Additional details

Additional titles

Translated title (English)
Post-Traumatic Stress Disorder (PTSD) and National Security: Consequences for the Operational Readiness of Uniformed and Emergency Services and Social Stability

Dates

Created
2026-07-09

References

  • Aftyka, A. Rozalska, I.E. Pawlak, A. Gorbaniuk, O. (2020). Nasilenie objawów stresu pourazowego i poziom odczuwanego stresu a strategie radzenia sobie ze stresem u matek dzieci w przeszłości leczonych na oddziale intensywnej terapii noworodka. Psychiatria Polska 2020, 54(6), 1149-1162.
  • Babicki, M. Kotowicz, K. Piotrowski, P. Stramecki, F. Kobyłko, A. Rymaszewska, J. (2018). Obszary stygmatyzacji i dyskryminacji osób chorujących psychicznie wśród respondentów internetowych w Polsce. Psychiatria Polska, 52(1), 93-102.
  • Bajus, A. (2024). Zespół stresu pourazowego (PTSD) a inne zaburzenia lękowe – pułapki diagnostyczne.https://psychologiawpraktyce.pl/artykul/zespol-stresu-pourazowego-ptsd-a-inne-zaburzenia-lekowe-pulapki-diagnostyczne-1.
  • Bańbura, A. Opoczyńska-Morasiewicz, M. (2020). Stygmatyzacja osób chorujących psychicznie i jej przeciwdziałanie – analiza wypowiedzi osób starszych. Psychiatria Polska, 54(4), 807-820.
  • Blakey, S.M. Love, H. Lindquist, L., Beckham, J.C. Elbogen, E.B. (2018). Disentangling the link between posttraumatic stress disorder and violent behavior: Findings from a nationally representative sample. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 86(2), 169-178.
  • Bremner, J.D. (2007). Neuroimaging in Posttraumatic Stress Disorder and Other Stressrelated Disorders. Neuroimaging Clinics of North America | Journal, 17(4), 1-21.
  • Chabielski, K. (2024). Zespół stresu pourazowego w środowisku wojskowym. Bezpieczeństwo Obronność Socjologia, 1(19), 101-113.
  • Chudzicka-Czupała, A. Biernat, M. (2018). Psychologiczne koszty diagnozy psychiatrycznej i stygmatyzacji. Jak skuteczniej pomagać osobom doświadczającym problemów ze zdrowiem psychicznym? Czasopismo Psychologiczne, 1(24), 201-2011.
  • Corrigan PW, Watson, AC. Findings from the National Comorbidity Survey on the frequency of violent behavior in individuals with psychiatric disorders. Psychiatry Research 2005; 136: 153-162.
  • Czajkowski, W. (2022). Integracyjny wymiar bezpieczeństwa personalnego. Pedagogika Społeczna, 4, 63-84.
  • Czechowska-Bieluga, M. (2022). Pracownicy socjalni o stosunku społeczeństwa do osób chorujących psychicznie oraz możliwościach ich integracji. Praca Socjalna, 1(37), 49-67.
  • Florczak, A. (2015). Psychologiczne mechanizmy bezpieczeństwa zdrowotnego. De Securitate et Defensione. O Bezpieczeństwie i Obronności, 1, 60-71.
  • Gazda, A. (2023). Instrumenty wsparcia osób znajdujących się w kryzysie zdrowia psychicznego. Praca Socjalna, 3(38),149-171.
  • Goździewski, L. (2024). Bezpieczeństwo – definicje i jego istota. Journal of Modern Science 2024, 4(58), 356-374.
  • Heitzman, J. (2010). Zaburzenia po stresie traumatycznym – praktyka kliniczna i opiniowanie. Psychiatria po Dyplomie, 5(7), 59-64.
  • Jasielska, A. Ziarko, M. (2019). Specyficzne korelaty i ogólny mechanizm psychologiczny zespołu stresu pourazowego u ratowników medycznych. Medycyna Pracy, 70(1), 53-66.
  • Kitler, W. (2023). Bezpieczeństwo wewnętrzne w świetle współczesnych wyzwań teorii i praktyki problemu. Wiedza Obronna, 1(282), 117-148.
  • Kowalczyk, M. (2018). Powtórna i wielokrotna wiktymizacja jako andragogiczny wymiar doświadczeń osobistych kobiet ofiar przemocy. Rocznik Andragogiczny, 24, 87-101.
  • Kowalski, J. Elżanowski, A. Śliwerski, A. (2024). Przegląd wybranych psychoterapii PTSD, ich skuteczności i zaleceń terapeutycznych w terapii osób dorosłych. Psychiatria Polska, 58(2), 315-328.
  • Laskowska, A. (2015). Nieadaptacyjna reakcja na chorobę – radzenie sobie ze stresem, zmienne demograficzne a objawy traumy u osób chorych na nowotwory. Psychiatria Polska, 49(4), 811-819.
  • Norman, S. Elbogen, E.B. Schnurr, P.P. (2025). Research Findings on PTSD and Violence.https://www.ptsd.va.gov/professional/treat/cooccurring/research_violence.asp#four.
  • Odochowska, E. (2013). Trauma powypadkowa. Przyczyny, przebieg i skutki dla bezpieczeństwa. Autobusy, 3, 281-291.
  • Pawlak, A. Bielecka-Dąbrowa, A. Dzierżanowski, T. Holas, P. Jaworska, I. Kolasa, J. Tomaszuk-Kazberuk, A. Mierzynska, A. Muszela, A. Pudlo, R. Rymaszewska, J. Sobański, P. Dudek D. (2024). Opinia ekspertów Asocjacji Niewydolności Serca Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego i Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego dotycząca postępowania z chorymi z niewydolnością serca i wybranymi zaburzeniami psychicznymi. Kardiologia Polska, 1(82), 36-52.
  • Rymaszewska, J. (2007). Funkcjonowanie społeczne osób z różnymi zaburzeniami psychicznymi. Psychiatria Polska, 1(14), 1322-1330.
  • Rzeszutek, M. (2016). PTSD w obliczu przewlekłej choroby somatycznej na przykładzie pacjentów zakażonych wirusem HIV oraz cierpiących z powodu chronicznego bólu: przegląd badań. Polskie Forum Psychologiczne, 1(21), 61-75.
  • Sun, Y. Qu, Y. Zhu, J. (2021). The Relationship Between Inflammation and Post-traumatic Stress Disorder. Frontiers in Psychiatry, 11(12), 1-6.
  • Świat Lekarza. (2025). Badanie: zespół stresu pourazowego związany z wyższym poziomem insuliny we krwi. https://swiatlekarza.pl/badanie-zespol-stresu-pourazowego-zwiazany-z-wyzszym-poziomem-insuliny-we-krwi/
  • Targońska, K. Kowalewska, B. Kułak-Bejda, A. (2023). Stygmatyzacja społeczna chorych psychicznie i jej determinanty. Wydawnictwo Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku 2023.
  • Trzop, R. (2022). Proces diagnozy klinicznej i przygotowania pacjenta do psychodynamicznej psychoterapii grupowej. Psychoterapia, 3(202), 19-29.
  • Zilcha-Mano, S. Duek, O. Suarez-Jimenez, B. Zhu, X. Lazarov, A. Helpman, L. Korem, N. Malka, M. Harpaz-Rotem, I. Neria, Y. (2023). Underlying Hippocampal Mechanism of Posttraumatic Stress Disorder Treatment Outcome: Evidence From Two Clinical Trials. Biological Psychiatry, 3(4), 867-874.