EXECUTIVE SUMMARY

Begin februari 2026 werd door de overheden van 153 landen het nieuwe IPBES Business & Biodiversity Assessment (BBA) vastgesteld. De boodschap is helder: natuur is een essentieel onderdeel van het bedrijfsleven. In het rapport is aandacht voor verschillende wetenschappelijke methoden om impacts en afhankelijkheden van bedrijven op natuur in kaart te brengen.

De “Summary for Policymakers” bevat negen kernboodschappen:

1. Biodiversiteit brengt grote risico’s met zich mee voor ons economisch systeem;
2. Er is voldoende kennis, methoden en data voor bedrijven om in actie te kunnen komen;
3. Om goede randvoorwaarden te scheppen is aanpassing nodig van ons economisch systeem en ons denken;
4. Niemand kan dat alleen: samenwerking tussen bedrijven, overheden, financiële instellingen en maatschappelijke partners is noodzakelijk;
5. Er is niet één oplossing: een combinatie van acties is nodig om barrières te verlagen en duidelijke randvoorwaarden te creëren.
6. Bedrijven hebben een belangrijke verantwoordelijkheid in het aanpakken van hun negatieve effecten en het leveren van positieve bijdragen.
7. Maak het concreet: er is behoefte aan kennis die direct voor bedrijven toepasbaar is.
8. Zowel lokale kennis als verder wetenschappelijk onderzoek kan verder inzicht geven.
9. Werk vanuit Materiële effecten voor bedrijf, mens en natuur.

De Summary for Policy Makers wordt tijdens een plenaire zitting van de vergadering door de lidstaten van IPBES (momenteel ruim 150 landen) uitgebreid, regel voor regel, besproken, herschreven waar nodig, en bij consensus goedgekeurd. Daarmee is het een belangrijk document om wetenschap en beleid met elkaar te verbinden.

Bij het creëren van randvoorwaarden voor een duurzame economie (3), zijn vijf werkgebieden van belang:

1. beleid, wet- en regelgeving;
2. economische en financiële systemen;
3. maatschappelijke normen, waarden en cultuur;
4. technologie en data;
5. capaciteit en kennis.

De verdere inzichten die behulpzaam kunnen zijn (8) kunnen eveneens in vijf werkgebieden verdeeld worden:

1. het vergroten van het gebruik van bestaande kennis over biodiversiteit in bedrijfsvoering en accounting;
2. het verzamelen en delen van informatie, voornamelijk op lokaal niveau, die vergelijking tussen bedrijven en sectoren mogelijk maakt;
3. het ontwikkelen van toekomstscenario’s die risicoanalyses en doelsturing ondersteunen;
4. het creëren van richtlijnen voor bedrijven om geschikte methoden te kiezen en gebruiken;
5. het ontwikkelen van acties in samenspraak met belanghebbenden.

Al met al gaat het om het – gezamenlijk – creëren van nieuwe verhoudingen. Nederland heeft een grote economie met een grote (inter)nationale negatieve voetafdruk maar kan, als kennisintensieve samenleving ook een belangrijke positieve bijdrage leveren. Dit rapport is zowel een vertaling als een toespitsing op de Nederlandse situatie van die Summary for Policymakers. Met betrekking tot Nederland staan er zes zaken centraal:

1. In Nederland zijn economische activiteiten van bedrijven belangrijke veroorzakers van biodiversiteitsverlies, zowel binnen als buiten de nationale grenzen;
2. Een groot deel van de Nederlandse economie, en ook van het financiële kapitaal, is afhankelijk van de diensten die de natuur levert;
3. Achteruitgang van de biodiversiteit gaat door, zowel mondiaal als in Nederland, en dit wordt indirect zelfs gestimuleerd vanuit de overheid door subsidies;
4. Nederland draagt actief bij aan het ontwikkelen en toepassen van methoden voor het meten van de impacts en afhankelijkheden van biodiversiteit voor bedrijven
5. Er moeten nog flinke stappen worden gemaakt in het toepassen van methoden, het rapporteren en actie ondernemen
6. Verdergaand beleid en ontwikkeling van duidelijke randvoorwaarden zijn belangrijke acties om bedrijven op een duurzame koers te sturen

De auteurs en andere betrokken gaan graag de dialoog aan met bedrijven en overheden in Nederland om te kijken hoe de zaken, en mogelijk andere, in Nederland beter geregeld zouden kunnen worden om onze economie en samenleving een duurzame toekomst te kunnen geven.