Published June 12, 2026 | Version v1

GSI INTEGRATSIYASI SHAROITIDA O'SMIRLAR KOGNITIV FAOLIYATINING PASSIVLASHUVI VA METAKOGNITIV NAZORAT SAMARADORLIGINING PASAYISHI

Description

Zamonaviy ta’limda generativ sun’iy intellekt (GSI) vositalarining keng joriy etilishi talabalarda kognitiv mustaqillik va metakognitiv ko‘nikmalarning inqiroziga olib kelmoqda. Tayyor yechimlarga doimiy tayanish izlanuvchanlikni so‘ndirib, kognitiv passivlik va intellektual tobelikni shakllantirmoqda.
Ushbu tadqiqot GSI ning o‘smirlarning kognitiv mustaqilligi, tanqidiy fikrlash va metakognitiv boshqaruviga salbiy ta’sirini psixologik-pedagogik jihatdan o‘rganishga qaratilgan. Empirik tadqiqot 120 nafar o‘smir ishtirokida o‘tkazildi. Mualliflik so‘rovnomasi va G.Schraw va R.Dennisonning metakognitiv xabardorlik metodikasi qo‘llanildi. Natijalar shuni ko‘rsatdiki, respondentlarning 67,5% da GSI ga nisbatan chuqur intellektual tobelik shakllangan. Korrelyatsion tahlil GSI ga qaramlik va metakognitiv faollik o‘rtasida kuchli teskari bog‘liqlikni (r = -0,65 dan -0,78 gacha) aniqladi.
Tadqiqot GSI ni talabaning metakognitiv refleksiyasini rag‘batlantiruvchi “sokratik sherik” sifatida ishlatishga yo‘naltirilgan yangi pedagogik yondashuv zarurligini ta’kidlaydi.

Files

144-156.pdf

Files (414.5 kB)

Name Size
md5:04d139b4d3a0d9683a08fb07db0a4bdd
414.5 kB Preview Download