Published June 10, 2026 | Version v1

ZAMONAVIY ARXITEKTURADA ENERGIYA SAMARADOR BINOLARNI LOYIHALASHDA POWERHOUSE LOYIHALARI ASOSIDA BARQAROR DIZAYN YECHIMLARINING QIYOSIY TAHLILI

  • 1. ROR icon Tashkent Institute of Architecture and Construction

Description

Mazkur tadqiqot zamonaviy arxitekturada energiya samaradorligini oshirish va ekologik barqarorlikni ta’minlash muammolarini tahlil qilishga qaratilgan. Ushbu maqolada energy-positive (energiya-musbat) binolar konsepsiyasi nazariy va amaliy jihatdan ko‘rib chiqilib, ularning zamonaviy qurilishdagi o‘rni baholandi. Iqlim o‘zgarishi va qurilish sektorida energiya iste’molining ortib borishi sharoitida binolarni energiya iste’molchisidan energiya ishlab chiqaruvchi tizimga aylantirish dolzarb masala sifatida qaraladi. Tadqiqot metodologiyasi sifatida qiyosiy tahlil usuli qo‘llanilib, Norvegiyada amalga oshirilgan Powerhouse turkumiga kiruvchi loyihalar misolida arxitektura va muhandislik yechimlari o‘rganildi. Xulosa sifatida, energiya-musbat binolarni loyihalashda arxitekturaviy shakli, iqlimga moslashuvchan dizayn va muhandislik tizimlari integratsiyasi muhim ahamiyat kasb etadi. Ushbu yondashuv barqaror arxitekturaning istiqbolli modeli sifatida baholanadi.

Abstract: This study is aimed at analyzing the challenges of improving energy efficiency and ensuring environmental sustainability in modern architecture. The concept of energy-positive buildings is examined from both theoretical and practical perspectives, and its role in contemporary construction is evaluated. In the context of climate change and the increasing energy consumption of the construction sector, transforming buildings from energy consumers into energy producers is considered a critical issue. The research methodology is based on a comparative analysis of architectural and engineering solutions, using case studies from the Powerhouse project series implemented in Norway. In particular, passive design strategies, the use of renewable energy sources, and the integration of energy-efficient technologies are analyzed. In conclusion, the design of energy-positive buildings requires an integrated approach involving architectural form, climate-responsive design, and engineering systems. This approach is considered a promising model for sustainable architecture.

Аннотация: Данное исследование направлено на анализ проблем повышения энергоэффективности и обеспечения экологической устойчивости в современной архитектуре. В статье рассмотрена концепция energy-positive (энерго-положительных) зданий с теоретической и практической точек зрения, а также оценена её роль в современном строительстве. В условиях изменения климата и роста энергопотребления в строительном секторе преобразование зданий из потребителей энергии в её производителей рассматривается как актуальная задача. Методология исследования основана на сравнительном анализе архитектурных и инженерных решений на примере проектов серии Powerhouse, реализованных в Норвегии. Особое внимание уделено пассивным стратегиям проектирования, использованию возобновляемых источников энергии и интеграции энергоэффективных технологий. В заключение установлено, что проектирование энерго-положительных зданий требует комплексного подхода, включающего архитектурную форму, климатически адаптированный дизайн и интеграцию инженерных систем. Данный подход рассматривается как перспективная модель устойчивой архитектуры.

Kalit sozlar: Energiya samaradorligi, barqaror arxitektura, energy-positive buildings, passiv dizayn strategiyalari, qayta tiklanuvchi energiya manbalari, fotoelektrik panellar (PV), geotermal tizimlar, issiqlik izolyatsiyasi, ekologik qurilish materiallari, iqlimga moslashuvchan arxitektura, smart building texnologiyalari, Powerhouse loyihalari.

Keywords: Energy efficiency, sustainable architecture, energy-positive buildings, passive design strategies, renewable energy sources, photovoltaic panels (PV), geothermal systems, thermal insulation, eco-friendly building materials, climate-responsive architecture, smart building technologies, Powerhouse projects.

Ключевые слова: Энергоэффективность, устойчивая архитектура, энерго-положительные здания, пассивные стратегии проектирования, возобновляемые источники энергии, фотоэлектрические панели (PV), геотермальные системы, теплоизоляция, экологические строительные материалы, климатически адаптированная архитектура, технологии умных зданий, проекты Powerhouse.

Files

45-55.pdf

Files (2.3 MB)

Name Size Download all
md5:3c5910fadbb37e3febf99699fbf6ceec
2.3 MB Preview Download