ATEROSKLEROZ VA SURUNKALI YALLIG'LANISH: PATOGENEZ, KLINIK AHAMIYAT VA PROFILAKTIK YONDASHUVLAR

Mazkur maqolada ateroskleroz va surunkali yallig'lanish o'rtasidagi patogenetik bog'liqlik ilmiy-nazariy jihatdan tahlil qilinadi. Ateroskleroz uzoq muddat davomida arteriya devorida lipidlar to'planishi, endotelial disfunksiya, immun hujayralar faollashuvi va fibroz blyashka hosil bo'lishi bilan kechadigan surunkali progressiv kasallik hisoblanadi. So'nggi ilmiy qarashlarga ko'ra, ateroskleroz faqat yog' almashinuvi buzilishi emas, balki surunkali past darajali yallig'lanish bilan chambarchas bog'liq murakkab immun-metabolik jarayondir. Yallig'lanish mediatorlari, makrofaglar, T-limfotsitlar, sitokinlar, oksidlangan LDL va NLRP3 inflammasomasi aterosklerotik blyashka shakllanishi, o'sishi va beqarorlashuvida muhim rol o'ynaydi. Maqolada aterosklerozning asosiy xavf omillari, yallig'lanish mexanizmlari, klinik oqibatlari hamda profilaktika va davolashga oid zamonaviy yondashuvlar yoritiladi.