Published April 24, 2026 | Version v1

EGRI CHIZIQLARNING PARAMETRIK TENGLAMALARI VA ULARNI TAHLIL QILISH

Description

Ushbu maqolada egri chiziqlarning parametrik tenglamalari differensial geometriyaning markaziy vositasi sifatida chuqur tahlil qilinadi. Tadqiqot davomida egri chiziqlarning tahliliy ifodalanish usullari, xususan, nuqtaning fazodagi o‘rnini vaqt yoki yoy uzunligi kabi parametrlar orqali tavsiflashning afzalliklari ochib beriladi. Maqolaning asosiy qismi parametrik ko‘rinishda berilgan funksiyalardan hosila olish orqali egri chiziqning urinma vektori, egriligi va buralishi kabi fundamental geometrik xarakteristikalarini hisoblash usullariga bag‘ishlangan. Shuningdek, ishda Frene-Serre reperi yordamida fazoviy egri chiziqlarning lokal xossalarini o‘rganish masalalari ko‘rib chiqiladi. Parametrik tenglamalarning nafaqat nazariy matematikada, balki amaliy sohalarda — fizik jarayonlarni modellashtirish, kompyuter grafikasi va robototexnikadagi trayektoriyalarni loyihalashdagi o‘rni tahliliy misollar bilan asoslanadi. Maqola yakunida turli koordinata tizimlarida parametrik shakllarning o‘zaro bog‘liqligi va ularning silliqlik darajasini aniqlash algoritmlari bo‘yicha xulosalar berilgan. Ushbu tadqiqot murakkab geometrik ob'ektlarni matematik tahlil qilish va ularning dinamik xossalarini o‘rganishda muhim manba bo‘lib xizmat qiladi.

Files

424-428.pdf

Files (374.2 kB)

Name Size
md5:d03010af777ef64ef3242fdf6818de61
374.2 kB Preview Download

Additional details

References

  • 1.Narmanov, A. N. (2008). Differensial geometriya asoslari. – Toshkent: O'qituvchi nashriyoti.