Published February 2, 2026 | Version v1
Journal article Open

System administracji publicznej w Polsce po 1989 roku. Rola i miejsce agencji wykonawczych

Authors/Creators

  • 1. Akademia Jagiellońska

Description

Artykuł stanowi teoretyczną analizę systemu administracji pu­blicznej w Polsce po 1989 roku, ze szczególnym uwzględnieniem charak­terystyki administracji publicznej, jej funkcji, cech oraz miejsca i roli agen­cji wykonawczych. Omówiono etymologiczne pochodzenie pojęcia admi­nistracji, wieloaspektowe definicje, klasyfikacje organów i funkcji, a także ewolucję struktur administracyjnych w okresie transformacji ustrojowej. Szczegółowo przedstawiono specyfikę agencji wykonawczych, ich status prawny, źródła finansowania oraz zmiany w ich roli od 1989 roku. Analiza wskazuje na związek tworzenia agencji wykonawczych z koncepcją New Public Management oraz ich znaczenie dla efektywności realizacji zadań publicznych.

Files

art.030_SA-POPOWSKI_T.-System_administracji_publicznej_w_Polsce_po_1989_roku.pdf

Files (312.5 kB)

Additional details

References

  • Administracja publiczna. (n.d.). Infor.pl. https://www.infor.pl/prawo/encyklopedia-prawa/a/5792000
  • Administracja publiczna. (n.d.). Infor.pl. https://www.infor.pl/prawo/encyklopedia-prawa/a/5792000
  • Bigo, T. (1948). Prawo administracyjne (cz. 1). Wrocław
  • Boć, J. (Red.). (2010). Prawo administracyjne. Wrocław.
  • Boć, J., & Miemiec, M. (2007). Podmioty administrujące. W J. Boć (Red.), Prawo administracyjne. Wrocław.
  • Cieślak, Z. (Red.). (2012). Nauka administracji. Warszawa.
  • Gajewska, A. (n.d.). Administracja publiczna: definicja i funkcje administracji publicznej. Eventis.pl. https://eventis.pl/artykul/zadania-i-funkcje-administracji-publicznej-id17
  • Hausner, J. (Red.). (2005). Administracja publiczna. Warszawa: PWN.
  • Izdebski, H., & Kulesza, M. (2004). Administracja publiczna. Zagadnienia ogólne. Warszawa: Liber.
  • Jeżewski, J. (1985). Funkcje administracji — zagadnienia wstępne. Prawo, 143.
  • Kaczurak-Kozak, M. (2024). Finansowe aspekty funkcjonowania agencji wykonawczych w Polsce. Studia Administracji i Bezpieczeństwa, 16.
  • Kopaliński, W. (1975). Słownik wyrazów obcych i zwrotów obcojęzycznych. Warszawa.
  • Korzeniowski, P., & Stahl, M. (2024). Prawo administracyjne – pojęcia, instytucje, zasady w teorii i orzecznictwie (wyd. 9). Warszawa: Wolters Kluwer.
  • Kuta, T. (1992). Funkcje współczesnej administracji i sposoby ich realizacji. Prawo, 217.
  • Legierska, U. (2018). Funkcje administracji świadczącej w demokratycznym państwie prawa na przy-kładzie mieszkalnictwa. Opolskie Studia Administracyjno-Prawne, XVI/1(3).
  • Marchewka-Bartkowiak, K. (2011). Agencje wykonawcze. INFOS Biuro Analiz Sejmowych, 17(109).
  • Michalska-Badziak, R. (2004). W Z. Duniewska, B. Jaworska-Dębska, R. Michalska-Badziak, E. Olej-niczak-Szałowska, & M. Stahl (Red.), Prawo administracyjne. Pojęcia, instytucje, zasady w teorii i orzecznictwie. Warszawa.
  • Ogryczak, D. (n.d.). Administracja publiczna. Sejm.gov.pl. http://sejm.gov.pl/Sejm8.nsf/BASLeksykon.xsp?id=
  • Rogowska, M. (2012). Nowe trendy w funkcjonowaniu administracji publicznej. Biblioteka Regionalisty, 12.
  • Ruczkowski, P. (2020). Pojęcie administracji, jej cechy, postacie, funkcje i sfery działania. W M. Zdyb & J. Stelmasiak (Red.), Prawo administracyjne. Warszawa.
  • Sitek, M. (2016). Agencje wykonawcze. W poszukiwaniu nowych narzędzi zarządzania (governance) integracją w Unii Europejskiej. Journal of Modern Science, 2(29).
  • Sordon, N. (2021). Funkcjonowanie agencji wykonawczych finansujących badania naukowe w Unii Europejskiej. Prawo Budżetowe Państwa i Samorządu, 2(9).
  • Stahl, M. (2013). Pojęcie administracji, jej cechy i funkcje. W M. Stahl (Red.), Prawo administracyjne. Pojęcia instytucje, zasady w teorii i w orzecznictwie. Warszawa.
  • Wajda, P., & Wiktorowska, A. (2011). W System prawa administracyjnego (t. VI).
  • Zieliński, E. (2001). Administracja rządowa w Polsce. Warszawa.
  • Zimmermann, J. (2018). Prawo administracyjne. Warszawa.