YAPAY ZEKA DESTEKLİ ARAYÜZLERDE GÜVEN VE ETİK ALGISI: KULLANICI DENEYİMİ PERSPEKTİFİNDEN BİR DEĞERLENDİRME

Yapay zeka destekli arayüzler, kullanıcı deneyimini köklü biçimde dönüştürürken güven, şeffaflık ve etik sorumluluk kavramlarını yeniden tanımlamaktadır. Bu çalışma, yapay zeka ile etkileşim kuran kullanıcıların güven ve etik algılarını kullanıcı deneyimi perspektifinden kavramsal olarak incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma, ampirik veri toplamaya dayanmayan, kuramsal bir araştırma yaklaşımını benimser. Bu doğrultuda, insan ve yapay zeka etkileşiminde güvenin oluşumunu etkileyen tasarım ilkeleri, etik çerçeveler ve toplumsal kabul süreçleri literatür temelli bir analizle değerlendirilmiştir. Teorik çerçeve etik tasarım yaklaşımı, insan merkezli yapay zeka ilkeleri ve kullanıcı güveni modelleri üzerine kurulmuştur. Bu bağlamda yapay zeka destekli sistemlerin kullanıcıyla kurduğu etkileşimin yalnızca bilişsel değil, aynı zamanda ahlaki ve sosyoteknik bir deneyim olduğu ileri sürülmektedir. Bulgular, güvenin sadece teknolojik performansa değil, tasarımın niyetine, açıklanabilirliğe ve toplumsal bağlama da bağlı olduğunu göstermektedir. Sonuç olarak çalışma, yapay zeka destekli arayüzlerin etik tasarımı konusunda kullanıcı deneyimi araştırmalarına yeni bir kavramsal yön önermekte ve güvenin, etik ilkelere duyarlı tasarım pratikleriyle birlikte değerlendirilmesi gerektiğini vurgulamaktadır. Bu yönüyle araştırma, yapay zeka etiği ile kullanıcı deneyimi disiplinini birleştiren kuramsal bir zemin sunmakta ve gelecekteki ampirik çalışmalara kavramsal bir referans çerçevesi sağlamaktadır.