Skutki rozliczania szkody z tytułu odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych w świetle nowego orzecznictwa Sądu Najwyższego na tle porównawczym z jego kilkudziesięcioletnią linią orzeczniczą
Authors/Creators
Description
W publikacji analizie poddano orzecznictwo Sądu Najwyższego dotyczące metod ustalania odszkodowania z tytułu odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych (OC PPM). W ostatnich latach nastąpiła próba przełamania utrwalonej, kilkudziesięcioletniej linii orzeczniczej poprzez przypisywanie istotnego znaczenia przez SN, że na ustalenie kosztów naprawy pojazdu mają wpływ kwestie związane z faktyczną naprawą czy sprzedażą pojazdu po szkodzie. Tak rozumiana szkoda niesie ze sobą konieczność jej rozliczania z uwzględnieniem tzw. dynamicznego charakteru szkody. Podejście takie zmieniło dotychczasowe rozliczanie skutków kolizji drogowej uwzględniającej podejście, że rozmiar szkody aktualizuje się w momencie jej powstania. Punktem odniesienia dla dokonywanej analizy stały się orzeczenia SN, wydawane na przełomie ostatnich lat, i możliwie wynikające w związku z nimi skutki, związane m.in. z naruszeniem konstytucyjnego prawa poszkodowanych do równości wobec prawa.
Abstract (English)
The publication analyses the Supreme Court’s case law on methods of determining compensation for civil liability of motor vehicle owners (OC PPM). In recent years, there has been an attempt to break the established, several-decade-old line of case law by assigning significant significance by the Supreme Court that determining the costs of vehicle repair is influenced by issues related to the actual repair or sale of the vehicle after damage. Damage understood in this way entails the need to settle it taking into account the so-called „dynamic nature of damage”. This approach has changed the previous settlement of the effects of a road collision, taking into account the approach that the extent of damage is updated at the time of its occurrence. The reference point for the analysis were the Supreme Court’s judgments issued at the turn of recent years and the possible consequences resulting from them, related to, among others: the violation of the constitutional right of injured parties to equality before the law.
Files
15. Liliana Motyl.pdf
Files
(279.2 kB)
| Name | Size | Download all |
|---|---|---|
|
md5:35c5cfe5b4de39cd985824911e2f31e8
|
279.2 kB | Preview Download |
Additional details
Additional titles
- Translated title (English)
- Effects of settling damages from the civil liability of motor vehicle owners in the light of new rulings of the Supreme Court compared with its decades of judgments
References
- Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny, Dz.U. 1964 Nr 16, poz. 93.
- Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego, Dz.U. 1964 Nr 43, poz. 296.
- Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r., Dz.U. 1997 Nr 78, poz. 483.
- Ustawa z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, Dz.U. 2003 Nr 124, poz. 1152.
- Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/103/WE z 16 września 2009 r. w sprawie ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych i egzekwowania obowiązku ubezpieczania od takiej odpowiedzialności, Dz. Urz. WE L 263 z 7.10.2009 r., s. 11–31.
- Ustawa z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej, Dz.U. 2015, poz. 1844.
- Wyrok SN z 27 stycznia 1981 r., IV CR 555/80, LEX 8304.
- Wyrok SN z 27 czerwca 1988 r., I CR 151/88, LEX 8894.
- Wyrok SN z 24 listopada 1999 r., I CKN 223/98, LEX 39411.
- Uchwała SN z 13 czerwca 2003 r., III CZP 32/03, LEX 78592.
- Uchwała SN z 12 kwietnia 2012 r., III CZP 80/11, LEX 1129783.
- Postanowienie SN z 20 czerwca 2012 r., II CZP 85/11, LEX 1289199.
- Wyrok SN z 8 marca 2018 r., II CNP 32/17, LEX 2497991.
- Wyrok SN z 12 kwietnia 2018 r., II CNP 41/17, LEX 2481973.
- Wyrok SN z 12 kwietnia 2018 r., II CNP 43/17, LEX 2490615.
- Postanowienie SN z 7 grudnia 2018 r., III CZP 51/18, LEX 2591504.
- Postanowienie SN z 7 grudnia 2018 r., III CZP 64/18, LEX 2591128.
- Postanowienie SN z 7 grudnia 2018 r., III CZP 72/18, LEX 2590752.
- Postanowienie SN z 7 grudnia 2018 r., III CZP 73/18, LEX 2591539.
- Postanowienie SN z 7 grudnia 2018 r., III CZP 74/18, LEX 2634056.
- Postanowienie SN z 20 lutego 2019 r., III CZP 91/18, LEX 2622311.
- Wyrok SN z 20 października 2021 r., I NSNc 150/20, LEX 3301365.
- Wyrok SN z 8 grudnia 2022 r., II CSKP 726/22, LEX 3456189.
- Wyrok TSUE z 30 marca 2023 r., C-618/21, AR i in. p. PK i in., LEX 3565181.
- Uchwała SN z 8 maja 2024 r., III CZP 142/22, LEX 3712282.
- Wyrok SN z 15 maja 2024 r., II NSNc 385/23, LEX 3713940.
- Uchwała SN z 11 września 2024 r., III CZP 65/23, LEX 3754128.
- Analiza Rzecznika Finansowego. Optymalizacja kosztów likwidacji szkód z ubezpieczenia OC komunikacyjnego, związana z działalnością tzw. sieci partnerskich zakładów ubezpieczeń – analiza problemów zgłaszanych przez poszkodowanych. Najczęstsze problemy związane z optymalizacją kosztów naprawy w oparciu o kosztorysy warsztatów z tzw. sieci partnerskich zakładów ubezpieczeń. Uzależnianie wypłaty odszkodowania w pełnej wysokości od przedłożenia przez poszkodowanego faktur lub rachunków potwierdzających naprawę, Rzecznik Finansowy, Warszawa 2022.
- Fuchs D., Odpowiedzialność ubezpieczyciela w ubezpieczeniu OC posiadaczy pojazdów mechanicznych na tle orzecznictwa sądowego, "Zeszyty Prawnicze" 2007, t. 7, nr 1, s. 123–146.
- Irla-Sowińska M., Zasady odpowiedzialności za szkody komunikacyjne, [w:] R. Fleszar (red.), Szkody komunikacyjne. Dochodzenie roszczeń, Difin S.A., Warszawa 2015, s. 39–40.
- Krajewski M., Rola orzecznictwa w wyznaczaniu granic ochrony poszkodowanych w wypadkach komunikacyjnych, [w:] M. Orlicki, J. Pokrzywniak, A. Raczyński (red.), Ubezpieczenie OC posiadaczy pojazdów mechanicznych – nowe spojrzenie na znaną instytucję, Wydawnictwo Naukowe UAM, Poznań 2021, s. 71–84.
- Łazarska A., Zwrot wydatków na naprawę pojazdu w ramach ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych w orzecznictwie sądowym, [w:] A. Łazarska, A. Olejniczak (red.), Likwidacja szkód komunikacyjnych w ramach ubezpieczenia OC i AC posiadaczy pojazdów mechanicznych. Standardy odszkodowawcze i bezpieczeństwa, Wolters Kluwer, Warszawa 2023, s. 21–46.
- Orlicki M., Zakres odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń za szkody wyrządzone przez posiadacza lub kierującego pojazdem (świadczenia i ich rodzaje). Zakres odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń za szkody w cudzym pojeździe wyrządzonym ruchem pojazdu mechanicznego. Odszkodowanie ubezpieczeniowe w razie uszkodzenia pojazdu, [w:] M. Orlicki, M. Wąsiewicz (red.), Ubezpieczenia komunikacyjne, Oficyna Wydawnicza Branta, Bydgoszcz 2001, s. 81–82.
- Rekomendacje dotyczące szkód z ubezpieczeń komunikacyjnych, Komisja Nadzoru Finansowego, Warszawa 2022.
- RF dla poszkodowanych. Utrata wartości handlowej pojazdu w szkodach likwidowanych z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych, Rzecznik Finansowy, Warszawa 2022.
- RF dla Poszkodowanych. Zasady określania cen i jakości części zamiennych w szkodach likwidowanych z obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych, Rzecznik Finansowy, Warszawa 2022.
- Wąsiewicz A., Charakterystyka ubezpieczeń samochodowych oraz ich rodzaje. Pojęcie ubezpieczeń samochodowych, [w:] M. Orlicki, M. Wąsiewicz (red.), Ubezpieczenia komunikacyjne, Oficyna Wydawnicza Branta, Bydgoszcz 2001, s. 12–13.
- Wojtkowiak M., Problemy w likwidacji szkody w pojeździe z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych, "Wiadomości Ubezpieczeniowe" 2010, nr 1, s. 77–89.
- Gil Ł., Ubezpieczyciel nie jest już zobligowany do likwidacji szkody – skutek uchwały SN, https://www.prawo.pl/biznes/ubezpieczyciel-nie-jest-juz-zobligowany-do-likwidacji-szkody-skutek-uchwaly-sn,529755.html [dostęp: 5.11.2024].
- Gil Ł., Uchwała SN o szkodach komunikacyjnych ze słabym uzasadnieniem, https://www.prawo.pl/biznes/uchwala-sn-ze-slabym-uzasadnieniem-pisemnym-sygn-akt-iii-czp-6523,530355.html [dostęp: 9.12.2024].
- Komunikat Rzecznika Finansowego w sprawie uchwały Sądu Najwyższego z dnia 11 września 2024 r. sygn. akt III CZP 65/23 [aktualizacja], https://rf.gov.pl/komunikat-rzecznika-finansowego-w-sprawie-uchwaly-sadu-najwyzszego-z-dnia-11-wrzesnia-2024-r-sygn-akt-iii-czp-65-23-aktualizacja/ [dostęp: 11.03.2025].