Bu çalışma, Türkiye'deki üniversite öğrencilerinin akademik motivasyon düzeylerini Öz Belirleme Teorisi (Self-Determination Theory, SDT) çerçevesinde incelemeyi ve bu düzeylerin cinsiyet ile bölüm/alan değişkenlerine göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemeyi amaçlamaktadır. Nicel araştırma yönteminin kullanıldığı çalışmada, çeşitli üniversitelerde öğrenim gören 284 öğrenciden Vallerand ve arkadaşları (1992) tarafından geliştirilen Akademik Motivasyon Ölçeği (AMS) ile veri toplanmıştır. Veri temizliği sonrasında tüm analizler Python programlama dili kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Tanımlayıcı sonuçlara göre öğrencilerin akademik motivasyon yapısında en yüksek ortalamalar İçsel Motivasyon–Bilme (Xˉ≈4.06) ve Dışsal Motivasyon–Dış Düzenleme (Kariyer güdüsü; Xˉ≈4.07) boyutlarında görülmüş; motivasyonsuzluk düzeylerinin ise düşük olduğu belirlenmiştir. Karşılaştırmalı analizlerde cinsiyetin Dışsal Motivasyon–İspat (p<0.01) ve Motivasyonsuzluk (p<0.05) boyutlarında anlamlı farklılık meydana getirdiği; kadın öğrencilerin kendini kanıtlama motivasyonunun daha yüksek, erkek öğrencilerin ise motivasyonsuzluk düzeyinin daha yüksek olduğu saptanmıştır. Bölüm/alan değişkeninin hem içsel hem dışsal motivasyon alt boyutlarının çoğunda anlamlı farklılıklara yol açtığı (ANOVA) görülmüş; Tukey HSD sonuçları, özellikle Sosyal ve Beşeri Bilimler öğrencilerinin İktisadi ve İdari Bilimler/İşletme öğrencilerine kıyasla daha yüksek motivasyon düzeylerine sahip olduğunu, dışsal motivasyonun İspat boyutunda ise Mühendislik/Teknoloji öğrencilerinin daha yüksek puan aldığını ortaya koymuştur. Bu bulgular, akademik motivasyonun disiplinler arası ve cinsiyet temelli farklılıklar gösterdiğini ve akademik başarıyı artırmaya yönelik stratejilerin bu farklılıklar dikkate alınarak tasarlanması gerektiğini göstermektedir

Bu çalışma, Türkiye’deki üniversite öğrencilerinin akademik motivasyon düzeylerini Öz Belirleme Teorisi (Self-Determination Theory, SDT) çerçevesinde incelemeyi ve bu düzeylerin cinsiyet ile bölüm/alan değişkenlerine göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemeyi amaçlamaktadır. Nicel araştırma yönteminin kullanıldığı çalışmada, çeşitli üniversitelerde öğrenim gören 284 öğrenciden Vallerand ve arkadaşları (1992) tarafından geliştirilen Akademik Motivasyon Ölçeği (AMS) ile veri toplanmıştır. Veri temizliği sonrasında tüm analizler Python programlama dili kullanılarak gerçekleştirilmiştir.

Tanımlayıcı sonuçlara göre öğrencilerin akademik motivasyon yapısında en yüksek ortalamalar İçsel Motivasyon–Bilme (Xˉ≈4.06) ve Dışsal Motivasyon–Dış Düzenleme (Kariyer güdüsü; Xˉ≈4.07) boyutlarında görülmüş; motivasyonsuzluk düzeylerinin ise düşük olduğu belirlenmiştir. Karşılaştırmalı analizlerde cinsiyetin Dışsal Motivasyon–İspat (p<0.01) ve Motivasyonsuzluk (p<0.05) boyutlarında anlamlı farklılık meydana getirdiği; kadın öğrencilerin kendini kanıtlama motivasyonunun daha yüksek, erkek öğrencilerin ise motivasyonsuzluk düzeyinin daha yüksek olduğu saptanmıştır. Bölüm/alan değişkeninin hem içsel hem dışsal motivasyon alt boyutlarının çoğunda anlamlı farklılıklara yol açtığı (ANOVA) görülmüş; Tukey HSD sonuçları, özellikle Sosyal ve Beşeri Bilimler öğrencilerinin İktisadi ve İdari Bilimler/İşletme öğrencilerine kıyasla daha yüksek motivasyon düzeylerine sahip olduğunu, dışsal motivasyonun İspat boyutunda ise Mühendislik/Teknoloji öğrencilerinin daha yüksek puan aldığını ortaya koymuştur. Bu bulgular, akademik motivasyonun disiplinler arası ve cinsiyet temelli farklılıklar gösterdiğini ve akademik başarıyı artırmaya yönelik stratejilerin bu farklılıklar dikkate alınarak tasarlanması gerektiğini göstermektedir...