Published December 15, 2025 | Version VR03
Journal article Open

A Sophisticated Area in Ottoman Food Culture: Tekke Kitchens

Description

Abstract (English)

The framework of this study begins with the culinary culture adopted after the adoption of Islam, continues with Mevlevi cuisine during the Seljuk period, and is limited to the food and beverage culture of the Sufi tradition that developed with the Ahi movement during the founding of the Ottoman Empire. Given the profound and profound influence of the Mevlevi order on the Seljuk and Ottoman states, the most extensive information is provided on Mevlevi cuisine and Konya cuisine. The influence of the Ahi order during the Ottoman founding period, and the Bektashism faith that developed under its influence, on Ottoman civilizational history, is not denied and is examined within the framework of culinary and culinary culture. The dervishes' lifestyles, admission requirements, their understanding of life, and the way they practiced their faith are discussed with a special focus on food.

Abstract (Turkish)

Bu çalışmanın çerçevesi; İslamiyet’in kabulü sonrası, edinilen yemek kültürü ile başlanıp Selçuklular Devri, Mevlevi Mutfağı ile sürdürülmüş ve Osmanlı Devleti’nin kuruluş dönemindeki Ahilik anlayışı ile gelişen tasavvuf geleneği yeme içme kültürü dairesinde sınırlandırılmıştır. Mevleviliğin, Selçuklu ve Osmanlı Devletleri içindeki derin ve büyük tesiri göz önüne alınarak en uzun bilgi Mevlevi Mutfağı ve Konya Mutfağı üzerine verilmiştir. Osmanlı Kuruluş Devrindeki Ahilik ve Ahilik etkisiyle gelişen Bektaşilik inancının da Osmanlı Medeniyet Tarihi üzerindeki tesiri, yadsınmayıp mutfak ve yemek kültürü çerçevesinde irdelenmiş bulunmaktadır. Dervişlerin yaşam tarzları, dergahlara kabul koşulları, hayatı anlamlandırmaları ve inançlarını yaşama biçimleri yemek özelinde ele alınmıştır.

Files

05_SublimePorte1_ÖZTÜRK3_105-119.pdf

Files (1.6 MB)

Name Size Download all
md5:2924be8ccebf6d41de07306858ce2adc
528.0 kB Preview Download
md5:bd7617ad3270b2b055cdaf9b20512fc0
528.2 kB Preview Download
md5:9e3b18c3f004bbeb44a332a1afbff170
528.0 kB Preview Download

Additional details

Additional titles

Translated title (Turkish)
Osmanlı Yemek Kültüründe Sofistike Bir Alan: Tekke Mutfakları

Dates

Submitted
2025-10-30
Received
Updated
2025-11-04
Accepted

References

  • Akkor, Muhammed Ömür. Erken Dönem İslam Mutfak Sanatı ve Kültürü. İstanbul: Ketebe Yayınları, 2017. Akmaz, Abdullah. "Mevlevilik ve Mevlevi Mutfağındaki Bazı Ritüeller", İnternational Academic Social Resources Journal, 28/6 (Eylül 2021). Altunkaya, Mustafa. Bir Başka Açıdan Suf Hareketi Tarihi. İstanbul: Çıra Akademi Yayınları, 2017. Altıer, Semiha. "Anadolu Türk Kültüründe Buğday / Başak ve Görsel Dile Aktarımı". Kültür Araştırmaları Dergisi, 12/(2022):30-62. Albayrak, Sak Vesile. "Mevlevi Menakıpnamelerinde Lokmaya Dair". Neu Gastro Journal, 3/2, Konya 2024. Ambrosio, Alberto Fabıo. Dervişler / Tarihi, Antropolojisi, Mistik Yönü. çev. Buğra Poyraz. İstanbul: Kabalcı Yayınları, 2012. Berber, Fatma-Gümrah, Teltik Sümeyra. Bir Porsiyon Sanat. İstanbul: Düşbaz Kitapları, 2022. Bilgin, Azmi. "Tasavvuf ve Tekke Edebiyatı". İlmi Araştırmalar Dergisi, 1/ (Ocak 2014):61-82. Bulut, Solak Birsen- Eken, Vedat. "Gastronomi Turizminde Konya Yöresel Yemeklerinin Tarihsel Gelişim Süreci". Güncel Turizm Araştırmaları Dergisi, 5/2 (2021):371-383. Ceylan, Firuze-Yaman, Melek. "Ritüele Dönüşen Mutfak: Mevlevi Mutfağı". İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 7/3 (Eylül-2018):2173-2179. Eraydın, Selçuk. Tasavvuf ve Tarikatlar. İstanbul: Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Vakfı Yayınları, 2021. Engin, Refik-Çakır, Ali. "Amuca Bektaşilerinde Sofra ve Sofra Erkanı". Türk Kültürü ve Hacı Bektaş Veli Araştırma Dergisi, 65/(Eylül 2013):299-312. Ertaş, Mehmet-Bulut, Solak Birsen- Kılınç, Ceyhun Çağlar, "Konya'da Mevlevi Mutfağı Yiyeceklerinin Gastronomi Turizminde Canlandırılması". Gazi Üniversitesi Turizm Fakültesi Dergisi, Ankara, 1/2017:52-70. Freedman, Poul. Yemek: Damak Tadının Tarihi. çev. Nureddin Elhüseyni, İstanbul: Oğlak Güzel Kitaplar, 2008. Gençosman, Mehmed Nuri. Şemsi Tebrizi Makalet. İstanbul: Ataç Yayınevi, 2011. Gökcan, Mehmet Mansur, "Tasavvufun Toplum Üzerindeki Etkisi", Third Sarajevo International Conference on Social Sciences by FBA, 2017:66. Gündüzöz, Güldane. Tasavvufta Yemek Kültürü, Yemeğin İşlevi, Tekke Mutfakları, Aziz Mahmud Hüdayi Asitanesinde Pişen Yemekler / Derviş Lokması. İstanbul: Ketebe Yayınları, 2023. Gündüzöz, Güldane. "Osmanlı Tekke Mutfak Kültürü". Cumhuriyet Üniversitesi İlahiyat Dergisi, 20/2 (2016-Aralık):176-204. Halıcı, Feyzi. Ali Eşref Dede'nin Yemek Risalesi. Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Yayını, 1992. Halıcı, Nevin. Mevlevi Mutfağı. İstanbul: Oğlak Yayınları, 2022. Halıcı, Nevin. Konya Mutfağı. Konya: Selçuklu Belediyesi Kültür Yayınları, 2011. Işın, Prıscilla Mary. Avcılıktan Gurmeliğe Yemeğin Kültürel Tarihi. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları, 2021. Karaismailoğlu, Adnan. Mesnevi /Mevlâna. Ankara: Akçağ Yayınları, 2012. Krondl, Mıchael. Lezzet Fetihleri / Üç Büyük Baharat Kentinin Yükselişi ve Çöküşü. çev. C. Aslı Kutay, İstanbul: İletişim Yayınları, 2020. Oruç Beğ. Osmanlı Tarihi / (1288-1502). çev. Necdet Öztürk, İstanbul: Bilge Kültür Sanat Yayınları, 2014. Revnakoğlu, Cemaleddin Server. Tekkede Pişmek. İstanbul: Sufi Kitap, 2023. Seçim, Yılmaz. Konya Mutfağı / Mutfak Kültürü ve Yemekleri. Konya: Literatürk Akademi Yayınları, 2019. Seçim, Yılmaz-Bayrakçı, Selman-Yetiş, Zekeriya. Aşçı Dede Ateşbaz-ı Veli. C. 2, Konya: Büyükşehir Belediyesi Kültür Yayınları, 2022. Soysal, Sahrap. Tasavvufta Yeme İçme Kültürü ve Sofra Adabı / Derviş Sofraları. İstanbul: Doğan Yayınları, 2007. Taşkesen, Cennet Nergis-Özkan, Ali. "Mevlevi Mutfağının Modern Restoranlarda Yaşayan Gelenekleri: Müşteri Deneyimleri Üzerine Bir İnceleme", Turizm Fakültesi Dergisi, 27/2 , (2024-Aralık):251-283. Tosun, Necdet. "Tasavvuf Kültüründe Tekke Yemekleri", Tasavvuf İlmi ve Akademik Araştırma Dergisi, 5/12 (2015):123-135. Yazır, Elmalılı Hamdi. Kur'an-ı Kerim Meali. haz. Şevket Mücahid, İstanbul: Yedirenk Yayınları, 2005. Yılmaz, Kâmil. Ana Hatlarıyla Tasavvuf ve Tarikatlar. İstanbul: Ensar Neşriyat, 2019. Zaoualı, Lılıa. Orta Çağda İslam Mutfağı. çev. Barış Baysal, İstanbul: İletişim Yayınları, 2021.