The Evolution Of Transportation Safety: Hazardous Materials Transportation In The Ottoman Empıre and Its Contemporary Reflections
Description
Abstract (English)
This study examines the safety practices related to the transportation of hazardous materials during the classical period of the Ottoman Empire (16th–18th centuries) based on archival documents and compares this historical background with the modern regulations applied in civil aviation. In the Ottoman era, the primary goal in transportation was to ensure safety due to limited infrastructure and high environmental risks. Today, a safety approach supported by international standards, technology, and institutional control mechanisms has been adopted. The study focuses on both the differences and the parallels between the two periods in terms of risk management, regulation, prohibition, and institutional responsibility. By discussing the historical continuity of safety culture and the reflections of “historical sustainability” and “collective memory” within the context of transport safety, this research provides an interdisciplinary perspective bridging past and present.
Abstracct (Turkish)
Bu çalışma, Osmanlı Devleti’nin klasik döneminde (16–18. yüzyıllar) tehlikeli madde taşımacılığına yönelik güvenlik uygulamalarını arşiv belgeleri üzerinden incelemekte; söz konusu tarihsel birikimi modern sivil havacılıkta uygulanan tehlikeli madde düzenlemeleriyle karşılaştırmaktadır. Osmanlı döneminde taşımacılıkta öncelikli hedef, sınırlı ulaşım imkânları ve yüksek çevresel riskler nedeniyle güvenliği sağlamaktı. Günümüzde ise uluslararası standartlar, teknoloji ve kurumsal denetim mekanizmalarıyla desteklenen bir güvenlik anlayışı benimsenmiştir. Bu iki dönem arasındaki farklılıklar kadar, risk yönetimi, denetim, yasaklama ve kurumsal sorumluluk açısından ortaya çıkan benzerlikler de çalışmanın temel karşılaştırma eksenini oluşturmaktadır. Araştırma, taşımacılıkta güvenlik kültürünün tarihsel sürekliliğini ve “tarihî sürdürülebilirlik” ile “kolektif hafıza” kavramlarının ulaştırma güvenliği bağlamındaki yansımalarını tartışarak disiplinler arası bir perspektif sunmaktadır.
Files
04_SublimePorte1_ŞENLİK5_87_104.pdf
Files
(3.1 MB)
| Name | Size | Download all |
|---|---|---|
|
md5:2e21231b8d625402a388a59124a8ab5c
|
626.1 kB | Preview Download |
|
md5:c9402825eac3d2a0f76cdafcf29f8b93
|
626.1 kB | Preview Download |
|
md5:d772f8fb64572be7e1926eb36bdc0a9d
|
626.2 kB | Preview Download |
|
md5:c2c269cbe4c81318919a21f0d06f7ae2
|
617.7 kB | Preview Download |
|
md5:9b069981c84a1d766cad2ff06d28f338
|
626.1 kB | Preview Download |
Additional details
Additional titles
- Translated title (Turkish)
- Ulaştırma Güvenliğinin Evrimi: Osmanlı Devleti'nde Tehlikeli Madde Taşımacılığı ve Günümüz Yansımaları
Dates
- Submitted
-
2025-10-30Received
- Updated
-
2025-11-16Accepted
References
- Cumhurbaşkanlığı Osmanlı Arşivi (BOA), Bâb-ı Asafî Mühimme Defterleri (DVNSMHM.d.) A.DVNSMHM.d., nr. 3, hk. 1459, 23. 11. 967/15.08.1560 A.DVNSMHM.d., nr. 24, hk. 54, 16.11.981/09. 03.1574 A.DVNSMHM.d., nr. 3, hk. 19, 29 Şevval 986/29 Aralık 1578 A.DVNSMHM.d., nr. 52, hk. 277, 19.10.991/05.1.1583 A.DVNSMHM.d., nr. 85, hk. 36, H: 08.04.1040/14.11.1630 A.DVNSMHM.d., nr. 85, hk. 380, 03.11.1040/03.06.1631 A.DVNSMHM.d., nr. 87, hk. 467, 06 Ramazan 1047/ 22.01.1638 A.DVNSMHM.d., nr. 96, hk. 325, evasıt-ı cemaziyel evvel 1079/17-27.10.1668 A.DVNSMHM.d., nr. 103, hk. 100, 29 Şevval 1103/14.07.1692 A.DVNSMHM.d., nr. 115, hk. 626, 30.07.1118/07.11.1706 Ali Emiri Tasnifi (AE), III. MUSTAFA AE.SMST.III, 237/18859, 15.12.1178/05.06.1765 Akçacı, Taner, Kurt, Fatma Büşra. "Türkiye'de Ulaşım Modları: Tarihsel Bir Perspektif." Uluslararası Finansal Ekonomi ve Bankacılık Uygulamaları Dergisi 5, sy. 2 (2024): 61-79. Başkutlu, Salih ve Alp, Ruhat. "Emtia Taşımak: Osmanlı Devleti'nde Modern Nakliye Şirketlerinin Ortaya Çıkışı." Korkut Ata Türkiyat Araştırmaları Dergisi, özel sy. 1 (2023): 1128-1173. Bozkurt, Nuri ve Yüksel, Ahmet Turan. "Kervan" Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, 25: 298-299. İstanbul: TDV Yayınları, 2002. Çetin, Cemal. "Osmanlı Devleti'nde Ulaşım ve İletişimin Örgütlenmesi." Pursuit of History 3.5 (2011): 17-38. Ekin, Ümit. "Klasik Dönemde Osmanlı İmparatorluğu'nda Karayolu Ulaşımını ve Nakliyatı Etkileyen Faktörler (1500-1800)". BELLETEN 81, sy. 291 (Ağustos 2017): 387-418. Eryavuz, Ş. Ahmet. "Kervansaray" Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, 25: 299-302. İstanbul: TDV Yayınları, 2002. Evliya Çelebi. Seyahatname. c. 10, Devlet Basımevi, 1938. Evliya Çelebi, Evliya Çelebi Seyahatnamesi. C. 2 - 2. Kitap, Haz., Yücel Dağlı-Seyit Ali Kahraman, İstanbul: Yapı Kredi Yayınları, 2008. Göçer, Kenan. "Osmanlı'dan Cumhuriyet'e Ulaşım ve Servet-i Fünûn Dergisi Ulaşım Bibliyografyası", Bilgi Ekonomisi ve Yönetimi Dergisi 11, sy. 2 (2016): 149-205. Gömeç, Saadettin Yağmur ve Çeliktaş, Müslime Melis. "Anadolu Selçukluları Çağında Bir Uçuş Denemesi". Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi 1, sy. 4 (2014): 1-7. ICAO. Technical Instructions for the Safe Transport of Dangerous Goods by Air. International Civil Aviation Organization, 2023. IATA. Dangerous Goods Regulations Manual. International Air Transport Association, 2025. İnalcık, Halil. Osmanlı İmparatorluğu'nun Ekonomik ve Sosyal Tarihi. Türkiye: Eren Yayınları 2004 İşbilir, Ömer, "Mekkâre" Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 28: 554-555. İstanbul: TDV Yayınları, 2003. Kaçar, Mustafa, "Hezarfen Ahmed Çelebi" Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 17: 297. İstanbul: TDV Yayınları, 2003. Kaçar, Mustafa "Hasan Çelebi, Lâgarî" Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 16: 315-316. İstanbul: TDV Yayınları, 2003. Kars, Rümeysa. "Osmanlı'da Ticarî Yol Sistemi ve Taşımacılık: Konya Örneği (1700-1750)." Journal of Universal History Studies 2.2 (2019): 296-307. Kul, Ercan. "Üsküp Nezareti Dâhilinde Güherçile Üretimi (15. Yüzyıl Ortalarından 19. Yüzyıl Ortalarına)". Journal of International Eastern European Studies 4, sy. 2 (2022): 320–351. Küçük, Özge ve Coşkuner, Satılmış. "Tehlikeli Maddelerin Hava Yolu ile Taşınması ve Türkiye Uygulamaları" (III. Ulusal Lojistik ve Tedarik Zinciri Kongresi, Trabzon,15-17 Mayıs 2014). Sarılgan, Ali Emre. "Tehlikeli Maddeler". Hava Kargo ve Tehlikeli Maddeler, Anadolu Üniversitesi Yayınları (2019). Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü. Kabin Ekibi Talimatı (SHT-CC). 2016. Terzioğlu, Ahmet. "Türk-İslam Kültür Çevresinde Uçma Denemeleri, Otomatik Makinalar, Denizaltı ve Roket Teknolojisi." Türkler Ansiklopedisi. 2: 260-266. Ankara: TDV Yayınları, 2002. Yiğit, İbrahim. "Ribât" Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 35: 76-79. İstanbul: TDV Yayınları, 2008.