LIVENESS DETECTION AND DEEPFAKE ATTACKS IN BIOMETRIC AUTHENTICATION: RELIABLE FACE VERIFICATION VIA PASSIVE MONITORING AND BRIEF CHALLENGE–RESPONSE (ACTIVE) TESTS

Raqamli dunyoda telefonni ochishdan tortib pul yuborishgacha boʻlgan koʻp ishlar yuz tasdiqiga tayanadi. Shu bois soxta surat, video yoki niqob bilan aldash xavfi kundan-kunga oshmoqda. Ushbu maqola liveness tekshiruvi uchun ikki yoʻlni insoniy tilda taqqoslaydi: passiv kuzatuv (tekstura, rPPG, mikroharakat) va foydalanuvchi bajaradigan qisqa aktiv topshiriqlar. Samaradorlik ISO/IEC 30107-3 metrikalari (APCER, BPCER, ACER) va NIST IAPMR orqali baholanadi. OULU-NPU, SiW, SiW-M, CelebA-Spoof va HQ-WMCA misollarida nimalar ishlashi, qaysi holatda xatolar koʻpayishi, adolat va rozilik talablari, koʻpkanalli birikmalar hamda amaliy tavsiyalar yoritiladi. Natijalar ACERning pasayishini koʻrsatadi; rPPG replayga nisbatan chidamli, aktiv topshiriqlar esa UX bilan muvozanatda qoʻllansa foydali. Tizimlar ishonchliroq boʻladi.