Kendini Gerçekleştiren Kehanetler: Film ve Dizilerde Distopik Anlatının İdeolojisi

Distopik anlatılar, günümüz geç kapitalist sistemlerinin kendini teşhir etme biçimi midir, yoksa eleştiri maskesi altında bu düzenin yeniden üretimine mi hizmet eder? Bu çalışma; distopik film, dizi ve çizgi film anlatılarını politik, kültürel ve teknolojik boyutlarıyla ele alarak, bu tür anlatıların neden zaman içinde gerçeklik kazandığını sorgulanmaktadır. Özellikle sağlık krizleri, zombi salgınları, dünyanın sonu temsilleri ve yapay zekâ tehdidi gibi temalar üzerinden distopik anlatıların toplumsal yapının kırılganlığını, iktidar biçimlerini ve bireyin varoluşsal konumunu nasıl teşhir ettiğine odaklanılmıştır. Foucault'nun biyopolitika kavramından Agamben'in istisna hali teorisine, Jameson'ın ütopya krizinden Baudrillard'ın simülakr evrenine uzanan kuramsal bir çerçeve eşliğinde, distopyanın bir tür kehanet değil, bir teşhis pratiği olduğu öne sürülmektedir. Çalışmada dizi ve filmlerden örnekler verilerek, distopik temsillerin yalnızca gelecek tahayyülü sunmadığı; aynı zamanda bugünün etik, politik ve teknolojik krizlerini görünür kıldığı savunulmuştur. Distopya, bu bağlamda hem sistem eleştirisinin hem de sistemin içselleştirilmiş halinin aynası olarak okunmaktadır. Çalışmanın temel argümanı, distopik anlatıların "gerçekleştiği" değil, bizim yavaş yavaş o anlatıların içinde yaşamaya başladığımızdır.