Published October 24, 2025 | Version v1

TRAVMATIK EPILEPSIYALAR

  • 1. Qo`qon Universiteti Andijon filiali tibbiyot fakulteti "Stomotologiya yonalishi" 2-kurs 24-02-guruh talabasi

Description

Travmatik epilepsiyalar – bu bosh miya jarohatlaridan keyin rivojlanadigan simptomatik epileptik xurujlar majmuasidir. Ular ko‘pincha bosh miya yopiq yoki ochiq jarohatlaridan, kontuziya va gematomalardan so‘ng kuzatiladi. Klinik jihatdan xurujlar jarohatdan keyingi dastlabki kunlarda (erta travmatik epilepsiya) yoki uzoq muddat o‘tgach (kech travmatik epilepsiya) paydo bo‘lishi mumkin. Patogenezida neyronlarning shikastlanishi, chandiq to‘qimalar hosil bo‘lishi, qon aylanishining buzilishi va neyroximik o‘zgarishlar muhim o‘rin tutadi.

Travmatik epilepsiyaning belgilari umumiy epilepsiya xurujlariga o‘xshash bo‘lib, toniko-klonik talvasalar, hushdan ketish, aurali yoki aurasiz kechishi mumkin. Tashxis qo‘yishda anamnez, neyroimaging usullari (KT, MRT) va elektroensefalografiya katta ahamiyatga ega. Davolashda antiepileptik preparatlar (karbamazepin, valproatlar, levetirasetam va boshqalar) qo‘llanadi. Ayrim hollarda neyroxirurgik muolajalar talab etilishi mumkin.

Travmatik epilepsiyalar shaxsning ijtimoiy hayoti va mehnat qobiliyatiga salbiy ta’sir ko‘rsatishi sababli ularning oldini olish, ya’ni bosh miya jarohatlarining o‘z vaqtida va to‘g‘ri davolanishi, reabilitatsiya choralari muhim ahamiyat kasb etadi.

Files

47-51.pdf

Files (307.7 kB)

Name Size Download all
md5:0bf2baf7875ca4ca2921f3fee081b82d
307.7 kB Preview Download

Additional details

References

  • 1.Авербух В.И., Гусев Е.И. Неврология. — Москва: ГЭОТАР-Медиа, 2019. 2.Белоусова Е.Д. Эпилепсия у взрослых и детей. — Москва: МЕДпресс-информ, 2017. 3.Гусев Е.И., Коновалов А.Н., Скворцова В.И. Неврология и нейрохирургия. — Москва: ГЭОТАР-Медиа, 2018. 4.Воробьева О.В. Травматическая эпилепсия: диагностика и лечение. Журнал «Неврология», 2020; №2. 5.Карлов В.А. Эпилепсия у взрослых. — Санкт-Петербург: Питер, 2016. 6.Миронов М.Б. Посттравматическая эпилепсия: современные подходы. Журнал «Эпилепсия и пароксизмальные состояния», 2021; №3. 7.Harrison's Principles of Internal Medicine. — New York: McGraw-Hill, 2022. 8.Fisher R.S., et al. Epileptic Seizures and Epilepsy: Definitions Proposed by the International League Against Epilepsy. Epilepsia, 2017. 9.Engel J. Epilepsy: A Comprehensive Textbook. — Philadelphia: Lippincott Williams & Wilkins, 2018. 10.Shorvon S. Handbook of Epilepsy Treatment. — Wiley-Blackwell, 2016. 11.Hauser W.A., Beghi E. First seizure definitions and worldwide incidence and mortality. Epilepsia, 2018. 12.Theodore W.H., et al. Post-traumatic epilepsy: epidemiology and clinical features. Epilepsia, 2017. 13.Bladin P.F., et al. Posttraumatic epilepsy: risk factors and clinical management. Brain Injury Journal, 2019. 14.Annegers J.F. The epidemiology of posttraumatic epilepsy: a critical review. Epilepsia, 2020. 15.WHO. Epilepsy: A Public Health Imperative. — World Health Organization, Geneva, 2019.