Mine Söğüt'ün Başkalarının Tanrısı Romanının Feminist Eleştiri Bağlamında İncelenmesi

Feminizm kuramı, kadınların cinsiyetleri nedeniyle maruz kaldıkları baskı, eşitsizlik ve erkek egemen toplum yapısından kaynaklanan sorunları odağına alır. Tarihsel olarak üç dalga halinde gelişen feminist hareketin ilk dalgası (19. yüzyıl sonu - 20. yüzyıl başı), kadınların ev dışında özgürleşmesini ve oy hakkı mücadelesini savunurken; ikinci dalga (20. yüzyıl ortası), kadın bedeninin denetimi, ev içi görünmeyen emek ve cinsel özgürlük temalarını öne çıkarmıştır. Üçüncü dalga (1990’lar) ise kadına şiddet, cinsellik ve toplumsal güçlenme gibi konulara odaklanır. Bu çalışma, Mine Söğüt’ün  Başkalarının Tanrısı (2022) adlı romanını feminist eleştiri yöntemi ile analiz ederek, toplumsal cinsiyet rolleri, ataerkil tahakküm ve kadın deneyimlerinin edebi temsili üzerine odaklanır. Roman, modern Türkiye’de kadınların kimlik arayışını, toplumsal baskı mekanizmalarını ve bireysel özgürlük mücadelesini, karakterlerin içsel çatışmaları ve toplumsal normlarla hesaplaşmaları üzerinden ele alır. Feminist perspektifle incelenen metin, kadın bedeninin ve emeğinin metalaştırılması, duygusal bağımlılık dinamikleri ve ataerkil kapitalizmin kadın yaşamındaki ikili sömürü pratiklerini görünür kılar. Çalışmada, feminist edebiyat eleştirisinin temel kuramsal yaklaşımları doğrultusunda, romanda ataerkil yapılar, kadın temsili ve toplumsal cinsiyet rollerinin işleyiş biçimleri incelenmiştir. Kadın karakterlerin, erkek egemen anlatıdan bağımsız olarak kendi seslerini duyurma çabaları analiz edilmiş; fiziksel ve psikolojik düzeydeki baskı ve şiddet unsurlarının işlenişi değerlendirilmiştir. Ayrıca, kadınların edebi anlatılarda sıklıkla edilgen kurbanlar olarak konumlandırılma biçimleri de eleştirel bir bakışla çözümlenmiştir. Erkek karakterlerin kadınlara yönelik algıları ve bu algıların toplumsal cinsiyet normlarıyla ilişkisi ise metinlerdeki diyaloglar üzerinden tartışılmıştır.