Batı Avrupa Ülkelerinde Doğrudan Yabancı Yatırımların Ekolojik Ayak İzi Üzerindeki Etkisi: Panel Veri Analizi
Authors/Creators
Description
|
Doğrudan yabancı yatırımlar, ev sahibi ülkeler için iktisadi büyümede önemli bir sermaye kaynağı iken çevresel etki boyutunda da iki farklı şekilde ele alınmaktadır. Bunlardan ilki, çevresel düzenlemelerin gevşek olduğu ülkelerde doğrudan yabancı yatırımlar yoluyla kirli endüstrilerin ev sahibi ülkede meydana getireceği çevresel bozulmaları bildiren Kirlilik Sığınağı hipotezidir. Diğer durum ise yine doğrudan yabancı yatırımların temiz üretim teknolojilerinin yayılımını ve çevre yanlısı uygulamalar ile çevresel kaliteyi artırıcı etkisini ifade eden Kirlilik Hale hipotezidir. Bu çalışmada Batı Avrupa ülkelerinde Kirlilik Hale hipotezinin geçerliliği, 2000-2022 yıl aralığı için panel veri analizi ile test edilmiştir. Analizde doğrudan yabancı yatırımlar, kirliliği temsilen ele alınan ekolojik ayak izini azaltma yönünde olumlu bir etkisinin olduğunu göstermektedir. Ancak bu etkinin sınırlı kaldığı görülmektedir. Bu sonuç, hâlihazırda Batı Avrupa ülkelerinde çevresel düzenlemeler sıkı olduğu için doğrudan yabancı yatırımların çevre kalitesini artırıcı etkisinin görece düşük olduğunu ortaya koymaktadır. Söz konusu ülke grubunda çevre dostu üretime ve de yenilenebilir enerji teknolojilerine yatırım yapmak isteyen çok uluslu firmalar için finansal destek ve vergi indirimi sağlandığı takdirde yeşil doğrudan yabancı yatırımlar cazip bir noktaya geldiğinde, söz konusu etkinin artacağı düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Doğrudan Yabancı Yatırımlar, Kirlilik Hale Hipotezi, Kuvvetli VIF, Panel Veri Analizi. |