BASI YARASI OLAN HASTALARIN KLİNİK ÖZELLİKLERİ: KESİTSEL BİR ANALİZ

Amaç: Bası yaraları, hastaların bağımsızlığını kaybetmesine, sosyal izolasyonuna, ağrı çekmesine, yaşam kalitesinin düşmesine, hastanede kalış sürelerinin uzamasına, sağlık bakım maliyetlerinin, morbidite ve mortalite oranlarının artmasına sebep olmaktadır. Bu yüzden bası yarası oranı sağlık kurumlarında sağlık bakım kalitesinin önemli göstergelerinden biridir. Bu çalışmanın amacı, bir eğitim araştırma hastanesinde 2021-2022 yılları arasında bası yarası takibi yapılan hastaların klinik özelliklerini değerlendirmektir.

Gereç ve Yöntem: Çalışma, retrospektif kesitsel araştırma tipinde tasarlanmıştır. Veriler Klinik Bası Yarası Oranı Veri Toplama formlarından elde edilmiştir. Hasta verilerinin analizinde SPSS IBM Statistics 25 Programı kullanılmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistiksel yöntemler (frekans, yüzde, ortalama, ortanca, minimum-maksimum değerler) ve spearman korelasyon nonparemetrik analiz yöntemleri kullanılmıştır.

Bulgular:  Çalışma kapsamında 264 hastanın verileri değerlendirilmeye alınmıştır. Hastaların çoğunluğunun (%52,3) kadın hastalardan oluştuğu, ve bu hastaların yaş ortalamasının ise 70,78 yıl olduğu saptanmıştır. Hastaların hastanede kalış süresi ortalamasının 34,7 gün olduğu ve bu hastaların %11,6’sının Covid-19, %10,2’sinin ise SVH (serebrovasküler hastalıklar) tanısı aldığı saptanmıştır. Hastaların, Braden Risk Değerlendirme Ölçeği puan ortalaması 10,6 olarak bulunurken, %16,3’ünün kısmen veya tamamen iyileştiği, %25,6’sının ise exitus olduğu saptanmıştır.

Sonuç: Bası yaraları daha çok yatan hastaların sakrum, omuz, topuk, kulak kepçesi, gluteal bölge, trokanterik bölge, alt ekstremite ve iskial bölgede oluşmaktadır. Bu yaraların önlenmesinde en önemli bakımlar sık pozisyon değiştirme ve hastanın bütüncül bakımıdır. Hastanelerde gelişen bası yarası oranı hemşirelik bakım kalitesi göstergesidir ve bakım kalitesinin arttırılmasının önemli olduğu değerlendirilmektedir.