महात्मा गांधीं आणि भारतीय स्वतंत्र संग्राम

संयुक्त भारत पृथ्वीचा तो प्रचंड भूभाग जो त्याच्या सभ्यता, संस्कृती आणि चांगल्या आचरणाने सुशोभित होता. या अखंड भारतावर प्राचीन काळापासून ते आधुनिक काळापर्यंत अनेक आक्रमण झाले. काहीनी आक्रमणानंतर येथील अफाट संपत्ती लुटून नेली. तर काहींनी भारतात आपले साम्राज्य निर्माण केले. इंग्रज व्यापाराच्या उद्देशाने भारतात आले. इथे त्यांनी आपले पाय रोवायला सुरुवात केली. मग त्याने राजकीय साम्राज्य निर्माण केले. भारतीयांना त्यांचे गुलाम बनवले. भारत हा पृथ्वीचा असा एक भाग आहे जो गुलामगिरीच्या अंधाराखाली सर्वात जास्त काळ राहिला आहे. ज्याच्या नशिबी गुलामी नंतर गुलामगिरी राहिली. गुलामगिरीविरुद्धचे पहिले भारतीय बंड १० मे १८५७ रोजी झाले. सन १८५७ उठाव म्हणजे पहिल्यांदा स्वतंत्र्यांचा बिगुल वाजला होता. या उठावात ब्रिटिश विरोधात भारतीयांच्या मनात प्रचंड आक्रोश जाणवला होता. अशा आवाजाने ब्रिटिश राजवटीची पाळेमुळे हादरली आणि कर्णधारांची झोप उडाली होती. भारतीयांची एकता मुळे इंग्रजांना काळजी वाटू लागली. याचा सामना करण्यासाठी नवीन शस्त्राचा वापर ब्रिटिश सरकारकडून करण्यात आला. तो म्हणजे फोडा आणि राज्य करा. इंग्रजांनी संमत केलेल्या इंडियन इंडिपेंडन्स अ‍ॅक्ट अंतर्गत डिव्हाईड अँड रुल इंडियाला स्वातंत्र्य मिळाले, जो प्रत्यक्षात स्वातंत्र्य कायदा नसून डिव्हिजन ऑफ इंडिया कायदा होता. असंही म्हणता येईल. धर्माच्या नावावर मोहमद जिना यांचे टू नेशन थिअरी स्वीकारून अखंड भारताचा हिंदुस्थान आणि पाकिस्तान झाला, यामुळे नियोजित आणि अनियोजित अनपेक्षित असा रक्तरंजित नंगा नाच सुरू झाला. बलात्कार, खून आणि लज्जास्पद रक्तरंजित संघर्ष हिन्दू आणि मुस्लिम लोकांत झाला. लोक जीव हातात घेऊन पळू लागले. पृथ्वीच्या कोणत्या भागाला स्वातंत्र्य मिळाले हे त्यांना माहीत नव्हते. पाकिस्तानातील निर्वासित हिंदूं रेल्वे गाड्यांमध्ये भरून भारताच्या दिशेने निघाले. ट्रेन धावत होती पण त्यावर स्वार झालेले लोक इतके घाबरले होते की, ट्रेनमध्ये बसूनही ते ट्रेनपेक्षा वेगाने धावत होते. लहान मुले व वृद्ध लोक भुकेने मरत होते. पादचाऱ्यांची अवस्था बिकट होती. ३० जानेवारी १९४८ रोजी गांधीजी एका प्रार्थना सभेला निघाले होते, आणि त्याचवेळी त्यांच्यावर नथुराम गोडसे यांनी गोळ्या झाडून हत्या केली.