भारते आयुर्वेदपारम्परिक-औषधोपचारः

 “शरीरमाद्यंखलुधर्मसाधनम् " इतिकविकुलगुरुमहाकविकालिदासोऽक्तिः अत्यन्तंप्रसिद्धावर्तते । तथैवअस्यमानवशरीरस्यसंरक्षणाम् अस्माभिः करणीयम्एव अतैवअस्माकंनित्यजीवनेहितभुक्, मितभुक्,

ऋतुभुक् रोगनिवारणम्,आहारसामाग्रीणांप्रकृतिः, आहारणांरक्षणमएतादृशी आयुर्वेदीयाजीवनप्रद्धतिः अनुसरणीया केवलरोगकाले आयुर्वेदस्य औषधस्य सेवनंम् । तादृशंजीवनमेव अस्माभिः आत्मसाक्षात्कारं करणीयम् इति पारम्परिक-औषधोपचारैः क्रियतेइति आयुर्वेदे उक्तम् अस्ति |

मासैर्द्विसंख्यैर्माघाद्यैः क्रमात्षडृतवः स्मृताः

शिशिरोऽथवसन्तश्चग्रीष्मोवर्षाशरद्धिमाः ॥ १ ॥
शिशिराद्यास्त्रिभिस्तैस्तुविद्याद्यनमुत्तरम्

आदानं च तदादत्तेनृणांप्रतिदिनंबलम् ॥२॥

अतः आयुर्वेदमानसिकशौचः, कर्मशौचः इतिपञ्चप्रकारःशौचाः सन्ति एतेषुसर्वेषुव्यसमर्षयः वदन्तियतहृदयशुद्ध्यामनुष्यः सहजतयास्वर्गप्राप्नुयात्