Published April 28, 2023 | Version v1

THE IMAGE OF TIGRAN THE GREAT IN PAINTING

Authors/Creators

  • 1. Armenian State Pedagogical University after Khachatur Abovyan (ASPU), Armenia, mas-ter of history

Description

Abstract

This article presents the image of Tigran the Great in painting by applying a comparative historical method. The human image of the king of kings Tigran the Great is known to Armenian society and around the world due to his image on coins. That is why the appearance of the Armenian king is the same in almost all areas of art. Armenian artists Markos Akoghlyan, Ghazar Mirzoyan, and others referred to the artistic image of Tigran the Great in their works, where he appears in the fullness of his historical image, clearly expressed in a variety of colors. And the work of the American - Armenian artist Philip Hakobyan differs from others in its symmetrical compositional structure, in which the author emphasizes the image of Tigran the Great in solemn manner. The Italian artist of the 18th century J. Fusaro was the first who, with his four canvases dedicated to Tigran the Great, inscribed the history of Armenia in world records, thus internationalized the image of Tigran the Great, as Antonio Vivaldi did in his time in music. And his painting “Pompey honors Tigran the Great” leads us to the conclusion, that Pompey and Tigran the Great never met.

Ամփոփում

Հոդվածում պատմահամեմատական մեթոով ներկայացված է Տիգրան Մեծի կերպարը գեղանկարչական արվեստում: Արքայից արքա Տիգրան Մեծի մարդկային կերպարը հայ հանրությանը և ամբողջ աշխարհին հայտնի է իր հատած դրամների շնորհիվ։ Դա է պատճառը, որ արվեստի գրեթե բոլոր բնագավառներում հայոց արքան ունի նույն արտաքին տեսքը։ Մեզանում նրա գեղարվեստական կերպարին անրադարձել են հայ գեղանկարիչներ՝ Մարկոս Ակողլեանը, Ղազար Միրզոյեանը, և ուրիշներ: Նրանց գործերում Տիգրան Մեծը ներկայացված է իր պատմական կերպարի ողջ մեծությամբ, որի վառ արտահայտումն է գույների բազմազանությունը: Իսկ ամերիկահայ Ֆիլիպ Յակոբեանի գործը իր սիմետրիկ կոմպոզիցիոն կառուցվածքով տարբերվում է մյուսներից նրանով, որ հեղինակը խիստ հանդիսավորությանբ շեշտադրում է Տիգրան Մեծին: 18-րդ դարի իտալացի վարպետ Ջ. Ֆուզարոն առաջինն է եղել ով իր ստեղծած «Տիգրան Մեծ»-ին նվիրված չորս կտավներով հայոց պատմությանը համաշխարհային պատմության շունչ է հաղորդել,  դրանով Տիգրան Մեծի կերպարը միջազգայնացրել է այնպես, ինչպես Անտոնիո Վիվալդին արել է երաժշտության մեջ: Իսկ նրա «Պոմպեոսը պատվում է Տիգրան Մեծին» կտավը թույլ է տալիս մեզ անել հետևյալ հետևությունը, որ Պոմպեոսն ու Տիգրան Մեծը երբևէ չեն հանդիպել միմյանց:

Notes

Գրականության ցանկ 1. Ավետիսյան Վ., Տիգրան Մեծի պատկերով հազվագյուտ քար. https://ourarmenia.info, (մուտք՝05.02.2020): 2. Գասպարյան Ա., Տիգրան Մեծի 2150-ամյակի արթիվ, «Աշխարհի հայ նկարիչների միավորում» հ/ կ, Երևան, 2010, Մագաղաթ. Am. http://www.magaghat.am/archives/35795 (մուտք՝ 02.04.2020): 3. Երվանդ Քոչարի թանգարան հավաքածու Երևան. http://kochar.am/am/portfolio_page/tigran-the-great/ (մուտք՝ 06.02.2020): 4. Ժամկոչյան Հ., Հայաստանը նախնադարյան-համայնական հասարակության և ստրկատիրության շրջանում, պրակ 1, Երևան, Երևանի համալսարան, 1961, 396 էջ: 5. Ժամկոչյան Հ.Գ., Աբրահամյան Ա. Գ., Մելիք-Բախշյան Ս. Տ., Պողոսյան Ս. Պ., Հայ ժողովրդի պատմությունը, սկզբից մինչև XVIII դարի վերջը/, Երևան, ԵՊՀ, 1975, 783 էջ: 6. ՀԱԱ, Ֆ. 120, ց. 12, գ. 45, թ. 8: 7. Հակոբյան Հ., հարցազրույց, Ձայն Արարատի-26, Տիգրան Մեծ Tigran the Grant Armenology. https://www.youtub.com/watch?v=sKqbKpqmgeY (մուտք՝ 05.02.2020): 8. Հայոց պատմության էջեր /իտալացի նկարիչների գրաֆիկական աշխատանքներում/ Երևան, Մխիթարյան միաբանության, 2007, 100 էջ: 9. Հովհաննիսյան Պ.Հ., Աբրահամյան Ա.Գ., Հայ ժողովրդի պատմության քրեստոմատիա/հնագույն ժամանակներից մինչև IX դարի կեսը/, հ.1, Երևան, Երեվանի համալսարան, 1981, 944 էջ: 10. Հովհաննիսյան Ս., Հայ թագավորներն իտալացիների վրձինով. http://www.panarmenian.net/arm/details (մուտք՝ 25.02.2020): 11. Մանասերյան Ռ. Լ., Տիգրան Մեծ Հայաստանի պայքարը Հռոմի և Պարթևստանի դեմ, Երևան, «Հայաստան» 1987, 241 էջ։ 12. Մարտիրոսյան Մ., Տիգրան ՊետրոսՅանցի հետ հարցազրույցից, (10.02.2020): 13. Մարտիրոսյան Մ., Գոռ Աբրահամյանի հետ հարցազրույցից, (03.28.2021): 14. Միրզախանյան Ռ., Մշակութային կյանքը Հայաստանում 1956-1966 թթ., Երևան, «ԱԶԳ» օրաթերթի, 2008, էջ 110-111: 15. Մովսիսյան Ա., Տիգրան Մեծ թագավորներից մեծագույնը, Երևան, ԵՊՀ, 2010, 84 էջ։ 16. Պլուտարքոս, Երկեր, Երևան, //Հայաստան//, 1987, 799 էջ: 17. Պլուտարքոս, Կենսագրություններ, հին հունարենից թարգմանությունը Ս.Գրքաշարյանի, Երևան , 2001, 391 էջ: 18. Պողոսյան Ս., Ասրյան Ա., Ստեփանյան Խ., Հովհաննիսյան Է., Հայոց պատմություն, Երևան, ՎՄՎ-Պրինտ, 2009, 304 էջ: 19. Ռուբիկ Քոչարյանի արվեստը. https://www.peopleofar.com/2012/10/20/art-of-rubik-kocharian/ (մուտք՝ 06.02.2020): 20. Վարդումյան Գ., Դիցաբանության արտացոլումը հին հայկական դրամներում, Գիտության աշխարհում, 2017, № 2, էջ 10-15: 21. Տիգրան Մեծ/Մեկ աշխատանքի ցուցահանդես/, «Աշխարհի հայ նկարիչների միավորում», հ/կ, Երևան, 2010, 400 էջ: 22. Appian's roman history II books VIII part II-XII, translated by Horach White, Brit-ain,1912, page 485: 23. Великие правители Древнего мира. Тигран II Великий. https://zen.yandex.ru/media/id/ (մուտք՝ 16.12.2022): 24. Почемы Армянская держава Тиграна Великого оказалась столь недолго-вечной? https://zen.yandex.ru/media/armenia/ (մուտք՝15.12.2021): 25. Филип Акопян Тигран Великий. http://ru.hayazg.info/%D0%A4%D0%B0%D0%B9%D0%BB: (մուտք՝15.12.2021):

Files

Lyon_42-17-24.pdf

Files (732.3 kB)

Name Size
md5:9f28f9f07c6dfa9fde1cb35378b35c25
732.3 kB Preview Download