Erginlik Yaşı: Etno-poetik Bir Ara-metin Olarak Leiris'in Otobiyografisi

Fransız yazar Michel Leiris (1901-1990) uzun soluklu otobiyografik yazım serüveninde birçok sanatsal ve entelektüel ekolden beslenerek modernist deneyselciliğin pek çok örneğini verebilmiştir. Bir erişkinliğe geçiş anlatısı olan Erginlik Yaşı, ilhamını ve yöntemli titizliğini gerçeküstücü şiir, etnografya, psikanaliz ve varoluşçuluk ahlakı gibi çeşitli kaynaklardan devşirmektedir. Bu çalışmanın birincil amacı, otobiyografik bir eleştiri yürütmekte olan Leiris’in bu kaynakları kullanırken kişisel angaje edebiyat düşüncesi doğrultusunda bunlardan her birini tarihsel olarak nasıl “kapsayıp aşma” (dépassement) iradesi gösterdiğini açıklığa kavuşturmaktır. İncelemenin diğer bir amacıysa, Leiris’e ait hem daha erken yaşamöyküsü metinleriyle kısmi eşzamanlılık ilişkisi taşıyan hem de yine kendisine ait farklı eleştirel metinlerin ağına yerleşmiş Erginlik Yaşı’nın oluşum sürecini aydınlatmaktır. Şu hâlde bu çalışma, Erginlik Yaşı çerçevesinde resmedilen Leiris’in kültürel, sanatsal ve eleştirel gelişimine ait veçhelere ışık tutarken temel olarak yazarın metinlerarası bir otobiyografi hüviyetindeki anlatısını nasıl şekillendirmiş olduğuna ve bu süreçte etno-poetik bir otantisite (sahicilik) yaratabilme usulüne odaklanacaktır.