Antikçağda Silphium

Hellence silphion, Latince silphium ismiyle tanınan bitki, Ferula (Apiaeceae) cinsinin tanımlanamayan bir türüdür. Dev bir çakşır görünümündeki silphium, her yıl yaprak döken tohumlu bir bitkidir. Birçok araştırmacı tarafından, günümüzdeki bazı Ferula türlerinin silphium olduğu önerilmekle birlikte, antik kaynaklarda Nero döneminde neslinin tükendiği belirtilmiştir. Silphium’un bünyesinde bulunan öz, tıbbi amaçlar doğrultusunda kullanıldığı için antikite boyunca büyük rağbet görmüştür. Plinius tarafından doğanın sunduğu en kıymetli armağanları arasında olduğu bildirilen bitki, Kyrene’nin kuru dağ yamaçlarında yetişmiştir. Gümüş ile eşdeğer kabul edilen bir ürün olduğu için ülkeye büyük bir ticari kazanç getirmiştir. Bu çalışmada, öncelikle antik kaynaklar tarafından aktarılan bilgiler olmak üzere, arkeolojik buluntular ve modern araştırmalardan yola çıkılarak, silphium’la ilgili bilgiler bir araya getirilmiş, silphium’un antikçağ insanı için taşıdığı değer, üretim, ticari kullanım alanları gibi girdiler sunulmuştur. Bitkinin antikçağdaki kullanım alanlarına ve ticari değerine bakıldığında, antik toplumlar tarafından yoğun olarak kullanılan kıymetli bitkilerden biri olduğu anlaşıl­mak­tadır.