Βενζαλδεΰδη
Η βενζαλδεΰδη ή βενζοκαρβαλδεΰδη ή φαινυλομεθανάλη είναι η απλούστερη των αρωματικών αλδεΰδών καθώς και η σπουδαιότερη βιομηχανικά.
Έχει χημικό τύπο C7H6O, αλλά συμβολίζεται συνοπτικά PhCHO.
Στη θερμοκρασία δωματίου (20οC) είναι ένα άχρωμο υγρό με χαρακτηριστική και σχετικά ευχάριστη οσμή που θυμίζει αμύγδαλα, επειδή ακριβώς περιέχεται σ'αυτά και ειδικότερα στο αμυγδαλέλαιο.
Άλλα φυσικά προϊόντα που την περιέχουν είναι τα βερύκοκα, τα κεράσια, τα ροδάκινα και τα καρύδια, κυρίως στα κουκούτσια τους.
Βέβαια οι ποσότητες βενζαλδεΰδης που περιέχουν οι σπόροι αυτοί είναι μικρές και δεν επαρκούν για τη βιομηχανική παραγωγή της, που γίνεται με άλλες μεθόδους (βλ.
παρακάτω) .
Παραγωγή
1. Με επίδραση φορμικών εστέρων σε φαινυλαλομαγνησιακές ενώσεις: \\mathrm{PhX + Mg \\xrightarrow{|Et_2O|} PhMgX \\xrightarrow{+HCOOR} PhCHO + ROMgX \\downarrow} 2.
Με μερική οξείδωση βενζυλικής αλκοόλης: \\mathrm{3PhCH_2OH + K_2Cr_2O_7 + H_2SO_4 \\xrightarrow{} 3PhCHO + Cr_2O_3 + K_2SO_4 + 4H_2O} 3.
Από βενζόλιο με φορμυλίωση κατά Friedel-Crafts: \\mathrm{PhH + HCOX \\xrightarrow{AlX_3} PhCHO + HX}
Παράγωγα
1. Οξειδοαναγωγή Cannizzaro προς βενζυλική αλκοόλη και βενζοϊκό κάλιο: \\mathrm{2PhCHO + KOH \\xrightarrow{} PhCH_2OH + PhCOOK} 2.
Αναγωγή προς βενζυλική αλκοόλη:
α. Με LiAlH4:
\\mathrm{2PhCHO + LiAlH_4 \\xrightarrow{} 2PhCH_2OH + LiAlO_2}
β. Καταλυτικά με H2:
\\mathrm{PhCHO + H_2 \\xrightarrow{Ni} PhCH_2OH} 3.
Αναγωγή προς τολουόλιο (μέθοδος Wolff-Kishner): \\mathrm{PhCHO + NH_2NH_2 \\xrightarrow{-H_2O} PhCH=NNH_2 \\xrightarrow{KOH} PhCH_3 + N_2 \\uparrow} 4.
Προσθήκη πρωτοταγών αμινών προς ιμίνες: \\mathrm{PhCHO + RNH_2 \\xrightarrow{} PhCH=NR + H_2O} 5.
Προσθήκη υδροξυλαμίνης προς φαινιλομεθυλοξίμη: \\mathrm{PhCHO + NH_2OH \\xrightarrow{} PhCH=NOH + H_2O} 6.
Προσθήκη υδραζίνης προς φαινυλμεθυλυδραζόνη και δι(φαινυλμεθυλ)αζίνη: \\mathrm{PhCHO + NH_2NH_2 \\xrightarrow{-H_2O} PhCH=NNH_2 \\xrightarrow{+PhCHO} PhCH=N=N=CHPh + H_2O} 7.
Προσθήκη φαινυλυδραζόνης προς φαινυλμεθυλοφαινυλυδραόνης: \\mathrm{PhCHO + NH_2NHPh \\xrightarrow{} PhCH=NNHPh + H_2O} 8.
Προσθήκη καρβαμιδοϋδραζόνης προς φαινυλομεθυλοκαρβαμιδοϋδραζόνης: \\mathrm{PhCHO + NH_2NHCONH_2 \\xrightarrow{} PhCH=NNHCONH_2 + H_2O} 9.
Με μεθυλένιο: \\mathrm{PhCHO + CH_3Cl + KOH \\xrightarrow{} \\frac{6}{13} C_7H_7CHO + \\frac{5}{13} MeC_6H_4CHO + \\frac{1}{13} PhCOMe +} \\mathrm{KCl + H_2O + \\frac{1}{13}} φαινυλοξιράνιο 10.
Αντίδραση Knoevangel:
α. Με CH2X2 παράγεται 1,1-διαλο-2-φαινυλοαιθένιο:
\\mathrm{PhCHO + CH_2X_2 \\xrightarrow{OH^-} PhCH=CX_2 + H_2O}
β. Με NCCH2CN παράγεται φαινυλομεθυλενοπροπανοδινιτρίλιο:
\\mathrm{PhCHO + NCCH_2CN \\xrightarrow{OH^-} PhCH=C(CN)_2 + H_2O}
γ. Με ROOCCH2CCOOR παράγεται φαινυλομεθυλενοπροπανοδιικός διαλκυλεστέρας:
\\mathrm{PhCHO + ROOCCH_2COOR \\xrightarrow{OH^-} PhCH=C(COOR)_2 + H_2O} 11.
Προσθήκη υδροκυανίου προς φαινυλοϋδροξυαιθανονιτρίλιο: \\mathrm{PhCHO + HCN \\xrightarrow{H^+} PhCH(OH)CN} 12. Προσθήκη θειικού οξέος προς φαινυλοϋδροξυμεθανοσουλφονικό οξύ: \\mathrm{PhCHO + H_2SO_4 \\xrightarrow{H^+} PhCH(OH)SO_3H} 13.
Προσθήκη αλκυλοαλομαγνήσιου προς 1-φαινυλοαλκανόλη-1: \\mathrm{PhCHO + RMgX \\xrightarrow{|Et_2O|} PhCH(OMgX)R \\xrightarrow{+H_2O} PhCH(OH)R + Mg(OH)X} 14.
Προσθήκη πενταχλωριούχου φωσφόρου προς φαινυλοδιχλωρομεθάνιο: \\mathrm{PhCHO + PCl_5 \\xrightarrow{} PhCHCl_2 + POCl_3} 15.
Οξείδωση προς βενζοϊκό οξύ: \\mathrm{3PhCHO + K_2Cr_2O_7 + H_2SO_4 \\xrightarrow{} 3PhCOOH + Cr_2O_3 + K_2SO_4 + 3H_2O}
Αναφορές και σημειώσεις
Πηγές
