Αγυιά Πάτρας
Η Αγυιά είναι συνοικία της Πάτρας αλλά όρμος και ακρωτήριο . Η συνοικία είναι κτισμένη στην περιοχή του ομώνυμου ακρωτηρίου και χωρίζεται σε μέσα Αγυιά και έξω Αγυιά, είναι δε από τις μεγαλύτερες της πόλης.
Με την μικρασιατική καταστροφή πολλοί πρόσφυγες που ήρθαν στην Πάτρα εγκαταστάθηκαν στην Αγυιά.
Ετυμολογία
Η γραφή της απαντάται και σαν Αγιά αλλά σήμερα έχει επικρατήσει επίσημα η γραφή Αγυιά.
Για το όνομα υπάρχουν δύο κυρίως εκδοχές.
Σύμφωνα με τον ιστορικό Νικόλαο Γκότση{Νικοοοοοοοοοο} το όνομα προέρχεται από τη λέξη aggio που σημαίνει όρμος, απάγκιο.
Κατά πάσα όμως πιθανότητα το όνομα οφείλεται στην ύπαρξη καθολικής εκκλησίας ή καθολικού μοναστηριού, το οποίο υπήρχε κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας στην περιοχή.
Υπάρχει όμως και μια τρίτη εκδοχή που μοιάζει να είναι και η πιθανότερη.
Το όνομα να προέρχεται από το Τουρκικό aya που σημαίνει παλάμη, χέρι.
Ay στα Τουρκικά θα πει και μήνας ή σελήνη (ο πληθυντικός aya).
Στην Τουρκία απαντιούνται πολλά χωριά με την κατάληξη aya καθώς και αρκετά γυναικεία ονόματα.
Στα αραβικά ayah (αγυιά) σημαίνει σημάδι, ή θαύμα.
Όπως και Αγιατολλάχ, το σημάδι του Θεού.
Τέλος ayan στα τουρκικά, σημαίνει τους προκρίτους τους αρχηγούς, τους αγάδες.
Η σωστή γραφή είναι Αγυιά και όχι Αγιά.
Τοπωνύμια και περιοχές της Αγυιάς
Η Ρομάντζα είναι μικρή συνοικία της πόλης στην περιοχή της Αγυιάς, το ονομά της οφείλεται σε κατάστημα αναψυχής που υπήρχε παλιότερα εκεί.
Βρίσκεται στην παραλία και οριοθετείτε από την Τερψιθέα έως το Παλιό κλειστό κολυμβητήριο στην διασταύρωση με την οδό Κανελλοπούλου . Η περιοχή στο παλιό κολυμβητήριο έχει το τοπωνύμιο Βάλτος από το ομώνυμο έλος που βρίσκεται εκεί , παλαιότερα η θαλάσσια περιοχή στον βάλτο θεωρούνταν η καλύτερη για μπάνιο .
right|thumb|200px|Το ακρωτήριο της Αγυιάς right|thumb|200px|Το έλος από την οδό Κανελοπούλου Το ακρωτήριο βρίσκεται ανάμεσα στην Πάτρα και το Ρίο.
Επί ενετοκρατίας και τουρκοκρατίας λεγόταν Μύτικας και εκεί άραζαν τα ψαροκάικα όταν φυσούσαν δυνατοί άνεμοι στον Πατραϊκό αφού είναι απάνεμο.
Εκεί επίσης βρίσκεται και το έλος της Αγυιάς, προστατευόμενος παράκτιος υδροβιότοπος με μεγάλη οικολογική αξία, αφού χρησιμοποιείται σαν σταθμός από μεταναστευτικά πουλιά.
Η έκταση του σήμερα έχει μειωθεί πολύ αφού βρίσκεται στα όρια της πόλης.
Στο έλος ζει και ένα σπάνιο είδος ερπετού, προστατευόμενο είδος από την ελληνική και διεθνή νομοθεσία, ο Τρίτωνας (Triturus vulgaris), ο οποίος αναπαράγεται σε νερόλακκους.
Τα τελευταία χρόνια, λόγω τον μπαζωμάτων, έχει απομείνει μόνο ένας νερόλακκος και ο πληθυσμός του Τρίτωνα έχει μειωθεί και κινδυνεύει με εξαφάνιση.
Στο έλος υπάρχουν και άλλα είδη, όπως νεροχελώνες και πολλά είδη αμφίβιων.
Παλαιότερα στο έλος ζούσε και ένα σπάνιο είδος μικρού ψαριού το οποίο εξαφανίστηκε λόγω της μείωσης του νερού από το μπάζωμα.
Τα τελευταία χρόνια έχει δημιουργηθεί κίνηση των πρώην ιδιοκτητών του έλους με στόχο την επανάκτηση των παλαιών τους οικοπέδων αφού ο λόγος απαλλοτροίωσης αυτών, δηλαδή η δημιουργία οικολογικού πάρκου, δεν έχει υλοποιηθεί.
Σήμερα στο ακρωτήριο και δίπλα στο έλος υπάρχουν αθλητικές εγκαταστάσεις καθώς η πλαζ του ΕΟΤ.
Αθλητισμός
Στην Αγυιά σήμερα εδρεύουν πολλά αθλητικά σωματεία όπως ο Αχιλλέας.
Στη συνοικία υπάρχει το Εθνικό Κλειστό Κολυμβητήριο, το πρώτο που κατασκευάστηκε στην Πάτρα και στα όριά της το Στάδιο της Παναχαικής.
Άλλοι σύλλογοι της περιοχής είναι οι:
Το έλος της Αγυιάς Η Πάτρα από το ακρωτήριο της Αγυιάς Γήπεδο beach volley στο ακρωτήριο της Αγυιάς Το Στάδιο της Παναχαϊκής
