Μεσιέ 5
Το Μεσιέ 5 (γνωστό και ως M5 και NGC 5904) είναι ένα σφαιρωτό σμήνος σε απόσταση περίπου 24.500 ετών φωτός στον αστερισμό Όφις.
Δεν πρέπει συγχυστεί να με το πολύ αχνότερο και μακρινότερο σφαιρωτό σμήνος Πάλομαρ 5, το οποίο βρίσκεται σε αυτή τη περιοχή του ουρανού.
Το Μεσιέ 5 είναι ορατό με γυμνό μάτι σε εξαιρετικές συνθήκες κοντά στο άστρο 5 Όφεως σαν αχνό άστρο.
Με κιάλια ή με μικρό τηλεσκόπιο θα αναγνωριστεί ως μη αστρικό αντικείμενο.
Ιστορικό
Το Μεσιέ 5 ανακαλύφθηκε από τον Gottfried Kirch το 1702, καθώς παρατηρούσε ένα κομήτη.
Ο Σαρλ Μεσιέ το βρήκε ανεξάρτητα το Μάιο του 1764.
Ο Ουίλιαμ Χέρσελ ήταν ο πρώτος που μπόρεσε να το αναλύσει σε άστρα το 1791.
Ανέφερε ότι ο πυρήνα είναι πολύ πυκνός και δεν μπορούσε να τον αναλύσει.
Χαρακτηριστικά
Το Μεσιέ 5 έχει διάμετρο περίπου 165 έτη φωτός, δηλαδή είναι ένα από τα μεγαλύτερα σφαιρωτά σμήνη, και αποτελείται από εκατό με πεντακόσιες χιλιάδες άστρα.
Η βαρυτική σφαίρα επιρροής του πέρα από την οποία τα άστρα απομακρύνονται από το σμήνος έχει διάμετρο περίπου 400 έτη φωτός.
Έχει ηλικία περίπου 13 δις έτη, άρα είναι ένα από τα αρχαιότερα σμήνη στο Γαλαξία.
Έχει ένα χαρακτηριστικό επιμηκυσμένο σχήμα.
Κάποιοι παρατηρητές λένε ότι μοιάζει με αράχνη.
Έχει ένα συμπιεσμένο πυρήνα με διάμετρο περίπου 6 έτη φωτός και η μισή μάζα του είναι συγκεντρωμένη σε μία σφαίρα με διάμετρο περίπου 15 έτη φωτός.
Στο Μεσιέ 5 έχουν εντοπιστεί τουλάχιστον 105 μεταβλητοί αστέρες, εκ' των οποίων 97 είναι παλλόμενοι μεταβλητοί τύπου RR Lyrae.
Ο λαμπρότερος και ευκολότερος να παρατηρηθεί μεταβλητός έχει φαινόμενο μέγεθος που διαφέρει μεταξύ 10,6 και 12,1 και περίοδο 26,5 μέρες.
Επιπλέον, ένας νάνος καινοφανής αστέρας (νόβα) έχει παρατηρηθεί στο Μ5.
Δύο ακόμη νόβα έχουν παρατηρηθεί στο Μεσιέ 30 και NGC 6712.
