Published July 16, 2025 | Version v1
Journal article Open

Yapay Zekâ Tabanlı Dijital Materyallerin Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimine Entegrasyonu: Pedagojik Perspektifler

  • 1. SDU University

Description

Yapay zekâ teknolojilerinde son yıllarda yaşanan gelişmeler, hayatın birçok alanında olduğu gibi eğitimde de önemli dönüşümleri beraberinde getirmiştir. Geleneksel materyallerin, öğrencilerin bireysel ihtiyaçlarını karşılamada yetersiz kalması, yapay zekâ destekli dijital araçların potansiyelinin eğitim süreçlerine katılımını gerekli kılmıştır. Yapay zekânın eğitimde yaygınlaşmasıyla birlikte, yabancılara Türkçe öğretiminde dijital materyallerin geliştirilmesi ve pedagojik entegrasyonu da kritik bir ihtiyaç haline gelmiştir. Bu çerçevede hem güncel teknolojik uygulamalar hem de çağdaş pedagojik yaklaşımlar ışığında etkili ve sürdürülebilir öğretim materyallerinin nasıl geliştirilebileceğini araştırmak gerekir. Bununla birlikte, yapay zekâ destekli materyallerin etkinliği ve kullanım süreçleri hem dil edinimi hem de kültürel bağlamın öğretimi açısından ne gibi soruları beraberinde getireceğini de ortaya koymak gerekir. Bu düşünceden yola çıkılarak yapılan bu araştırmanın temel amacı, yapay zekâ teknolojilerinin yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde materyal geliştirme sürecine nasıl entegre edilebileceğini ve bu teknolojilerin pedagojik etkinliğini değerlendirmektir. Nitel araştırma deseni kapsamında durum çalışması yöntemiyle yürütülen araştırmada, yarı yapılandırılmış görüşmeler, doküman analizi ve sınıf içi gözlemler yoluyla veriler toplanmıştır. Deneysel uygulama ve nitel veri analizleri sonucunda, AI teknolojilerinin Türkçe öğretiminde hem önemli avantajlar sunduğu hem de bazı kritik sınırlılıkları olduğu ortaya çıkmıştır. Toplanan veriler, yapay zekâ destekli materyallerin (özellikle NLP ve uyarlanabilir öğrenme sistemleri) öğrencilerin dil edinim sürecini kişiselleştirmede ve motivasyonu artırmada etkili olduğunu ortaya koymuştur. Özellikle dil bilgisi ve yazma becerilerinin gelişiminde anlamlı bir katkı sağladığı görülmüştür. Yapay zekâ destekli materyaller, özellikle öğretmenlerin iş yükünü hafifletme ve öğrencilere kişiselleştirilmiş içerik sunma konusunda önemli avantajlar sağlamıştır. Bununla birlikte, pedagojik tasarımda kültürel uygunluk ve teknik altyapı sınırlılıkları önemli engeller olarak belirlenmiş, dil öğretmenleri ile yazılımcılar arasında iş birliğinin gerekliliği anlaşılmıştır. Kültürel duyarlılığı yüksek, çevrim dışı çalışabilen ve duygusal zekâ bileşenlerine sahip yapay zekâ destekli dijital materyallerin geliştirilmesi gerekmektedir. Elde edilen bulgular, yapay zekâ teknolojilerinin dil öğretiminde ancak insan merkezli bir yaklaşımla bütünleştirildiğinde başarılı olabileceğini göstermektedir. Teknolojik gelişmelerin hızla ilerlediği günümüzde, yapay zekânın dil eğitimindeki rolünü yeniden tanımlamak ve insan-yapay zekâ iş birliğini optimize etmek gelecekteki çalışmaların odak noktası olmalıdır.

Abstract (English)

Recent advancements in artificial intelligence technologies have brought significant transformations in many areas of life, including education. The inadequacy of traditional materials in meeting the individual needs of students has necessitated the integration of AI-supported digital tools into educational processes. With the growing prevalence of AI in education, the development and pedagogical integration of digital materials for teaching Turkish as a foreign language have also become a critical need. In this context, it is essential to explore how to develop effective and sustainable instructional materials in light of both current technological applications and contemporary pedagogical approaches. Moreover, it is necessary to identify the potential questions raised by the use and effectiveness of AI-supported materials in terms of both language acquisition and the teaching of cultural context.Based on this perspective, the main aim of this study is to examine how AI technologies can be integrated into the material development process for teaching Turkish as a foreign language and to evaluate the pedagogical effectiveness of these technologies. Conducted within the framework of a qualitative research design using the case study method, data were collected through semi-structured interviews, document analysis, and classroom observations. As a result of the experimental implementation and qualitative data analyses, it was found that AI technologies offer significant advantages in Turkish language teaching, while also presenting certain critical limitations. The collected data revealed that AI-supported materials—particularly those involving natural language processing (NLP) and adaptive learning systems—are effective in personalizing the language learning process and enhancing student motivation. They were especially found to contribute meaningfully to the development of grammar and writing skills. AI-assisted materials also provided notable advantages in terms of reducing teachers' workload and offering personalized content to students. However, cultural appropriateness in pedagogical design and limitations in technical infrastructure were identified as major obstacles, highlighting the need for collaboration between language teachers and software developers. There is a pressing need to develop AI-supported digital materials that are culturally sensitive, capable of functioning offline, and equipped with emotional intelligence components. The findings indicate that AI technologies can only be successfully integrated into language teaching through a human-centered approach. In today’s rapidly advancing technological landscape, redefining the role of AI in language education and optimizing human-AI collaboration should be the primary focus of future research.

Files

2. Yapay Zekâ Tabanlı Dijital Materyallerin Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimine Entegrasyonu Pedagojik Perspektifler.pdf

Additional details

Additional titles

Translated title (English)
Integrating AI-Based Digital Materials into Turkish as a Foreign Language Instruction: Pedagogical Perspectives

References

  • Aktay, S. (2022). The usability of images generated by artificial intelligence (AI) in education. International Technology and Education Journal, 6(2), 51-62. Bayyurt, Y. (2022). Teaching Turkish as an international language. Routledge. Brown, T. A. (2015). Confirmatory factor analysis for applied research (2nd ed.). Guilford Press. https://www.perlego.com/book/4409869/confirmatory-factor-analysis-for-applied-research-pdf Byram, M. (1997). Teaching and assessing intercultural communicative competence. Multilingual Matters. Creswell, J. W., & Poth, C. N. (2018). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five approaches (4th ed.). Sage. Crystal, D. (2008). A dictionary of linguistics and phonetics (6th ed.). Wiley-Blackwell. Demir, S., & Yılmaz, E. (2022). AI in language education: Challenges and opportunities. Journal of Educational Technology, 15(3), 45-62. Esen, B. (2023). Ses Tanıma Teknolojilerinin Dil Eğitiminde Kullanımı. Yapay Zekâ ve Dilbilim Araştırmaları, 5(1), 77-92. Göçer, A. (2020). Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde karşılaşılan sorunlar ve çözüm önerileri. Uluslararası Türkçe Eğitimi Araştırmaları Dergisi, 3(1), 12-28. Göksel, A., & Kerslake, C. (2005). Turkish: A comprehensive grammar. Routledge. Hengirmen, M. (2018). Yabancı dil olarak Türkçe öğretimi. Engin Yayınevi. Howatt, A. P. R. (2004). A history of English language teaching (2nd ed.). Oxford University Press. https://de.scribd.com/document/773738383/A-history-of-English-Language-Teaching Hwang, G. J., Xie, H., Wah, B. W., & Gašević, D. (2021). Artificial intelligence in education: Current status and future prospects. Computers & Education, 172, 104280. https://doi.org/10.1016/j.compedu.2021.104280 Kaleli, A., & Özdemir, C. (2025). Yapay Zekâ Destekli Dil Öğretiminde Yeni Bir Yaklaşım: Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretiminde Yapay Zekâ Uygulamaları. IJSSAR, 2(3), 77-91. https://www.researchgate.net/publication/389782227 Kılıçkaya, F. (2022). Digital tools in language teaching: Current trends and future directions. *Computer-Assisted Language Learning, 35(2), 145-162. https://doi.org/10.1080/09588221.2021.2011321 Kukulska-Hulme, A. (2019). Mobile language learning innovation inspired by migrants. Journal of Learning for Development, 6(2), 116-129. Levi, S. V. (2005). Phonetic difficulties in Turkish pronunciation for English and Arabic speakers. Journal of Phonetics, 33(2), 189-211. https://doi.org/10.1016/j.wocn.2004.10.003 Özdemir, C., Özdemir, E. D., Choban, U. ve Uysal, S. (2019). Determination of Problems in the Basic Language Skills of University Students learning Turkish in Kazakhstan. The European Educational Researcher, 2(1), 17-33. Doi: 10.31757/euer.212 Richards, J. C., & Rodgers, T. S. (2014). Approaches and methods in language teaching (3rd ed.). Cambridge University Press. Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics (6th ed.). Pearson. Tomlinson, B. (2018). Materials development in language teaching (2nd ed.). Cambridge University Press. Vygotsky, L. S. (1978). Mind in society: The development of higher psychological processes. Harvard University Press.