I-CACH ichumanisa titjudeni nematfuba ekufundza

Silusapho Nyanda

Bantfu labasha labasengakayitfoli indzawo yekufundza etikhungweni temfundvo lephakeme bangachumana neluhlelo lweSikhungo Sekunika Lusito Ngeticelo Letifakiwe (i-CACH) kute batfole lusito.
I-CACH yinsita yeinthanethi yahulumende  lelawulwa Litiko Letemfundvo Lephakeme Nekucecesha (i-DHET).
Leluhlelo lusita labo labadzinga kufinyelela enyuvesi, emakolishi eLwatitsite Nemfundvo Yemisebenti Nekucecesha (i-TVET) nematfuba ekutfutfukisa emakhono.  “Tinsita te-CACH betiso lomane tikhona kusukela mhla tinge-24 Bhimbidvwane nga-2022, futsi titawuvalwa mhla tinge-31 Indlovulenkhulu kusita labo labadzinga kutfola imfundvo ngemuva kwamatekuletjeni kodvwa lababukene netinsayeya tekutfola indzawo,” kusho Indvuna Yetemfundvo Lephakeme Nekucecesha Dkt.
Blade Nzimande.
I-CACH ingasita labo labafake ngesikhatsi ticelo tekwemukelwa enyuvesi nome ekolishi nga-2021 kodvwa abazange banikwe sikhala sekufundza kulolo hlelo lwekufundza lwabalukhetsile.
I-DHET ichaze kutsi loku kuvamise kutsi kwenteke nangabe lowo lofake sicelo akahlangabetani netincabekelwane letidzingekako noma-ke leso sikhungo suke sesifinyelele kumkhawulo welinani letitjudeni lekumele kutsi sititsatse.  I-CACH ingaphindza futsi isite labo labafake ticelo tabo etikhungweni temfundvo lephakeme futsi bamukelwa, kodvwa nyalo sebafuna kuntjintja ticu tabo temfundvo tabo.
I-CACH itawendlulisela lowo nalowo kutinsita tekutfutfukisa imisebenti futsi nangabe kwenteka, ibanike litfuba lekutsi babekelwe tikhala tekufundza ema-nyuvesi nangabe tisekhona kanye nasemakolishi e-TVET nome kutinhlelo tekufundzela emsebentini kuMtimba Wemkhakha Wemfundvo Nekucecesha (i-SETA), ngaphandle kwe kutsi badzimate baye nome ngabe ngukusiphi sikhungo.
Onkhe emanyuvesi ahulumende, emakolishi e-TVET kanye ne-SETA angafi nyelela ku-database yeCACH kufuna labo labahlangabetana netincabekelwane tetikhala tekufundza letisasekhona.
“Tikhungo tikhetsa labo labaku-database ye-CACH bese titsintsana ngco nalabo letibakhetsile,” kusho lokhulumela Litiko Letemfundvo Lephakeme Nekucecesha, Ishmael Mnisi.
Labafake ticelo lababhalise ne-CACH kufanele kutsi bangenise imininingwane yabo, lefaka ekhatsi umkhakha weticu tabo tekufundza. Labafake ticelo bangatikhetsela kutsi bayayemukela nome bayayala leyo mikhakha yekufundza leseluhlelweni lwe-CACH labanikwa yona.
Tikhungo temfundvo lepha keme titawukhona kufinyelela kuphela kulwatiso lwalabafake ticelo labaku-CACH, kuphela nangabe labafake ticelo sebabhalisile ku-CACH bafaka imiphumela yabo yeLibanga le-12.
Mnisi utsi i-CACH iphindze futsi isite titjudeni lokungenteka tifune kufundza letisengakancumi mayelana nemisebenti letingayikhetsa ngekutsi itendlulisele kuKhetha Career Development Services ye-DHET.
 