Ri livhuha vhaongi vhashu

Allison Cooper

Vhaongi vha ḽino  shango khathihi na vhaṅwe vhashu mi vha zwa mutakalo, vho vhea matshilo avho khombo ni hu u itela u thusa vhaṅwe vhathu nga tshifhinga itshi tsha Dwadze ḽa tshitzhili tsha  Corona (COVID-19).
Ḓuvha ḽa vhaongi ḽa dzitsha ka,  ḽine ḽa vha ḽa 12 ḽa ṅwedzi wa Shundunthule, ndi tshikha la tsha u pembelela vha ongi kha u ḓisa tshumelo  kha vhaṅwe vhathu.
Muongi makone Vho Luyanda Ganuganu (25), vhane vha bva ngei vhuongeloni ha Groote Schuur vunḓuni ḽa Kapa Vhu kovhela, vho amba uri ḓu vha iḽo ḽi dovha hafhu ḽa vha tshikhala kha vhaongi tsha u kona u isa phanḓa na u ṱongisa zwivhuya zwi vhonalaho nga kha mushumo wavho.
“Ndi tshikhala tsha uri vhaongi vha ḓivhee, fhedzi ri tea u isa phanḓa na u ṋetshe dza ndondolo ya maṱhakheni, nga maanḓesa zwino nga tshi fhinga tsha dwadze” vho ralo.
Vho Ganuganu vho vha vha tshi khou shuma nga tshifhi nga tsha musi tshitzhili tsha COVID-19 tshi tshi ṱaha lwa u thoma na nga tshifhinga tsha musi hu tshi ṱaha lushaka lwa vhuvhili lwa vhulwadze, vho vha vha tshi khou shuma kha wadi ine ha ṱoḓea tshu melo khulwane i elanaho na  COVID-19  afho vhuongeloni.
“Tshithu tshavhuḓi tsho vha tshenzhemo ye nda i wana musi ndi tshi khou shuma na vhalwadze, fhedzi zwi vhavhaho ho vha mpfu dzoṱhe dze dza bvelela wa dini iyo, zwi tshi ḓa siani ḽa muhumbulo, a zwo ngo vha zwi leluwaho.”Vho Ganuganu vhe vha vha muongi u bva tsha miṅwaha mivhili yo fhiraho, vho nanga mushumo uyu ngauri vha a funa u thusa vhathu.“Ndo aluwa kha kusi kwa mahayani ngei kha vunḓu ḽa Kapa Vhukovhela, afho ndi he nda vha ndi tshi kona u vhona vhathu vha tshi khou tambula nga mulandu wa u shayea ha dziki ḽiniki dzine dza vha na ṱhogomelo ya vhuongi. Hezwi ndi zwone zwe zwa ṱuṱula lutamo lwa nga lwa u ṱoḓa u ita tshandu ko,” vho ralo.
Nga tshifhinga tsha dwadze Vho Ganuganu vho ḓo fanela u guda u shuma vhe fhasi ha mutsiko.
“Tsheo dzo vha dzi tshi tea u dzhiiwa nga tshihaḓu, na uri muthu u tea u humbula nga tshenetsho tshifhinga.
Ndo dovha hafhu nda guda u kona u davhidzana na vha lwadze,” vho ḓadzisa.
Vho Ganuganu vho wana zwi songo tou leluwa u ya mushu moni nga tshifhinga tsha luṱa lwa vhuvhili lwa u phaḓalala ha itshi tshitzhili, naho vha tshi zwi funa u thusa vhaṅwe vhathu, vho dovha vha pfa vha tshi ofhela muṱa wavho.
“Ndi muthu o malaho nga ṅwedzi wa Nyendavhusiku 2020, mufumakadzi wanga ndi muthu wa thovhele. Ndo no vhona vhafumakadzi vhanzhi vho ḓihwalaho vha tshi lovha afho wadini ya vhalwadze vha COVID-19 . Ndo ḓo tea u tou ḓithogomela vhukuma nga uri ndo vha ndi sa khou ṱoḓa u vhea vhutshilo ha mufuma kadzi wanga khomboni,” vho ralo.
Vho Ganuganu vha livhuwa zwihulu vhalanguli vhavho na vhashumisani vhavho.
“Ndi tama u vha livhuwa kha thikhedzo ye vha nṋea yone na kha u nṋea tshikhala tsha u aluwa sa muongi. Ndi tshe nzhemo yavhuḓi nga maanḓa ya u shuma na vhashumisani vhane vha a ṋea thikhedzo kha vhashumi vhaṱuku.”Mulaedza wavho u ya kha tshi tshavha ndi wa u thusa vhaon gi nga u vha na vhuḓifhi nduleli.
“Kha vha ri thuse uri ri kone u vha thusa. Muṅwe na muṅwe u a ḓivha zwine zwo lavhelelwa khae nga itshi tshifhinga tsha COVID-19 . Ri humbela uri vha ise phanḓa na u tevhedza maga na maitele oṱhe o tiwaho,” vho ralo Vho Ganuganu.
 Muongi makone Vho Luyanda Ganuganu ndi kale vha tshi khou shuma kha u lwa na COVID-19 ngei vhuongeloni ha Groote Schuur.
