I-NSFAS yaphumelelisa emaphupho ami

More Matshediso 

Sikimu Savelonkhe Sekusita Titjudeni Ngetimali (NSFAS) sivale leligeba letimali emkhatsini kwa Karabo Mashego (21) naseluhlelweni lwakhe lwekuchubeka ngetifu ndvo takhe.
Mashego waseSebokeng eGauteng endzaweni yaseVaal utsi bekangeke akhone kukhokhela imali yekufundza naletinye ti ndleko letita nekuchubeka kufundza emva kweku photfula matikuletjeni uma bekangakatfoli umfundzate lobuya ku-NSFAS.
“Kwengeta, imali lengiyi tfola njalo ngenyanga levela ku-NSFAS ingenta ngi khone kulala futsi ngi fundze ngisutsi,” usho njalo.
Mashego ungumfundzi lowenta umnyaka wesitsa tfu kutifundvo tebunjiniye la eNyunivesi yasePretoria.
“Tindleko tekufundza tibi ta kakhulu. Kuletifundvo lengitikhetsile, ecinisweni bengingeke ngikhone kukhokhela tinyanga letisitfupha, angisakhulumi ngemnyaka wekufundza lowodvwa,” uyachaza.
Mashego watfola mati kuletjeni ngemnyaka we2016 futsi bekamfundzi lowaphuma embili eklasini lakhe, kodvwa angenayo indlela yekukhokhela tifundvo takhe. Sicelo sakhe selusito lwetimali ku-NSFAS saphumelela ngemnyaka wekufundza we-2018.
  “Loku kwanginika litfuba lekuphumelelisa liphupho lami lekufundzela bunji niyela. Imfundvo idlala indzima lenkhulu ekuti tfutfukiseni futsi iyangisita kutsi ngichubekele embili kuko konkhe bengifisa ku phumelela kuko. Ngetulu kwaloko, inginika emandla  ekutfutfukisa labanye ba ntfu emmangweni wanga kitsi ngaloko ifaka ligalelo kumnotfo walelive letfu,” kuchaza Mashego. “Ngincusa bantfu labasha kutsi bafake ticelo telusito lwetimali ku-NSFAS ngoba kuphumelelisa liphupho lakho akuchamuki ma hhala, kudzinga lusito lwetimali, kantsi i-NSFAS itakuvalela lelo geba,” usho njalo.Indvuna Yetemfundvo Lephakeme,Yetesayensi Neyetekucanjwa Kwaloku sha, Dkt. Blade Nzimande, sevele uvule sikhatsi lesitinyanga letine temjikeleto wemnyaka we-2021 weku faka ticelo ku-NSFAS, ku suka mhla ti-3 Ingci kuya kumhla ti-30 Lweti 2020.  Titjudeni lebetincishwe ematfuba phambilini naleteswele letifisa ku chubeka netifundvo tato kunoma nguliphi likolishi lahulumende letethekhni khi neletemakhono kute mfundvo netekuceceshwa (TVET) noma enyunivesi tingafaka ticelo.
Kute ukhone kutfola kusekelwa ngetimali yiNSFAS, lofaka sicelo kufuneka abe sakhamuti saseNingizimu Afrika futsi abe aphuma emnde nini lonelinani lemholo seli hlangene lonkhe lemnya ka lelingengci R350 000.
Lemali leholwa ngumndeni ngemnyaka yetitjudeni letinekukhubateka akufu neki ibe ngetulu kwe-R600 000.
“Kulomnyaka lona weku fundza, i-NSFAS isekele ngetimali titjudeni letinge tulu kwe-700 000, leti-248 242 letisemakolishi eTVET naleti-481 339 letisema nyunivesi (titjudeni letikho mbisa kutsi setibhalisiwe).
Loku kukhomba kwenyuka ngemaphesenti la-20 uma kuchatsaniswa nemnyaka lowengcile ngekubuka idatha yekubhaliswa letfo lakele ngesikhatsi lesifa nako ngemnyaka we-2019 uma icatsaniswa neye mnyaka we-2020,” kusho Indvuna Nzimande.
I-NSFAS inelinani lelima phesenti la-40 ebantfu la benta ticu tekucala emanyu nivesi nalabamaphesenti la-70 emakolishi eTVET.  vIndlela longafaka ngayo sicelo•	 Labafaka	sicelo	kufuneka	bavakashele	www.nsfas.org.z a	bese	bachafata	ku-myNSFAS .	Kufuneka	bativulele	i-akhawunti	yemyNSFAS ,	chafata	inki	nobho	letsi	 APPLY,	phendvula	imibuto	lekusikrini	bese	ufaka	emadokhumenti	ladzingekako.	Uma	loku	sebakwentile,	kufuneka	bachafate	 SUBMIT .
•	 Emva	kwekuchafata	 SUBMIT ,	ino-	mbolo	leyireferensi	yesicelo	sakho	itawuvela	kusikrini.	Lenombolo	leyirefe	rensi	itawuphindza	itfunyelwe	kunombo lo	yamakhalekhikhini	wakho	nakulikheli	le-imeyili	leliniketwe	ngilofaka	sicelo.
	•	 Labafaka	sicelo	bangasebentisa	makhalekhikhini,	ithebulethi	noma	ikho	mpiyutha	kufaka	sicelo.	Iphothali	yeNSFAS	ibe	netingucuko	letincane	le tenta	kutsi	kube	malula	kuyisebentisa	netekukhulisa	kuvikeleka.
•	 Labafaka	sicelo	kwekucala	kufuneka	babe	nekhophi	ye-ID	noma	yesitifiketi	sekutalwa	kute	babhalise	bese	batakhela	iphrofayili	kuphothali	yamyNSFAS .	Labafaka	sicelo	lesevele	bane-akhawunti	kufuneka	bangene	ku-akhawunti	yabo	–	khumbula,	kuvumeleke	iphrofayili	leyo dvwa	kuphela	kuloyo	lofaka	sicelo.
•	 Labafaka	sicelo	kufuneka	bavume	kutsi	lwatiso	lolumayelana	nabo	luhlolwe	ngu muntfu	wesitsatfu	kodvwa	uma	banga vumelani	naloku,	angeke	bavunyelwe	kuchubeka	nenchubo	yekufaka	sicelo.
•	 Ngenca	yalobhubhane	weligciwane	lecorona,	labafaka	sicelo	angeke	kudzi	ngeke	kutsi	batfumele	noma	bafake	lifomu	lekunika	imvumo.	Kunaloko,	batawucelwa	kutsi	bavume	imibandzela	lekulifomu	lekuvuma	leli-elekhthronikhi,	lelihambisana	nemigomo	nemibandzela	yekutfola	lusito	lwetimali.			•	 Titjudeni	kusafuneka	kutsi	titfumele	emadokhumenti	ato	lahambisana	naloku	(ikhophi	ye-ID	yakho,	bufakazi	bemholo	wemtali/wemnakekeli,	ikhophi	yemtali	/yemnakekeli,	futsi/noma	lifomu	A	leticelo	tebantfu	labanekukhubateka).
  Karabo Mashego ufundzela kuba neticu kutebunjiniyela, sibonga i-NSFAS.