Re gopola bašomedi ba rena ba tlhokomelo ya maphelo

vukuzenzele unnamed 

Palo ya moragorago ya mahu a go hlolwa ke coronavirus  e fetile 2 000. Godimo go bao ba lobi-lego maphelo a bona ke bašo-medi ba tša maphelo, ditsebi tša go hloka bosodi mešomong ya bona bao ba hlokometšego bao ba lwalago, ebile e be e le bona ba thekgago le go homotša bao ba lego maokelong ba beetšwe thoko le ba malapa a bona.Gore banna le basadi bao ba rwelego mošomo wo o bohlo-kwa wa go kgethega magetleng a bona ke bona bao ba fetelwago ke bolwetši bjo le go hlokagala ke taba ye hlobaetšago kudu.
Ke bona batho ba matho mothomo ba go phenkgišana le leuba le. Ba šoma ka tlase ga kgatelelo ye kgolo ebile ba swanela ke go dula ba tshwenyegile megopolong ka ge ba tseba gore ba kotsing ya go fetelwa ke baerase ye. Ke bagale le bagalegadi ba ma-kgonthe ba phenkgišano ya rena kgahlanong le coronavi rus.
Re hlompha bagale ba ba maAfrika Borwa bao ba tloge-lago magae a bona, malapa a bona le baratwa ba bona gore ba tle mešomong tšatši ka tšatši ntle le go šitwa ba eya dikli-niking, maokelong le mafelong a mangwe a tša maphelo. Gona fao ba fana ka tlhokomelo ya bongaka, thekgo ya tša tsamaišo le ditirelo tše dingwe go swana le go hlwekiša le go fepa batho ka dijo.
Ge ba le gare ba phethagatša mešomo ya bona ya bokgoni, le rena bjalo ka setšhaba ke mošomo wa rena go ba šireletša le ba malapa a bona. Maphelo le polokego ya bona a swanetše go tla pele.
Re a ba hlompha le go ba thekga bjalo ka banna le ba-sadi bao ba laeditšego gore ba itokišeditše go bea maphelo a bona kotsing gore re tle re kgone go phela.
Gore ba kgone go dira mešo mo ya bona ye boimaima ba hloka thekgo le tšhireletšo ya rena ka kabo ya didirišwa tša tšhireletšo ya mmele (di-PPE).
Ka thekgo ya Sekhwama sa Naga le dineelano tša go tšwa go maAfrika Borwa a mantši o tee ka o tee, dikgwebong, dithe ong le mebušong ye mengwe, re ile ra kgona go rekela bašomi ba ba bogale di-PPE. Fao go bilego le tlhaelelo ya di-PPE, maokelo a rena a hlaganela seemo seo ka ponyo ya leihlo go netefatša gore didirišwa tšeo di ba gona.Re tseba gore khumanego ya di-PPE ga se yona tlhotlo e le noši yeo bašomedi ba tša ma-phelo ba lebaganego le yona. Go ralala naga ka bophara, dikli-niki le maokelo di lebagane le tlhaelelo ya bašomi. Bothata bjo bo gare bo a hlaganelwa.
Go thekga mošomo wo bašo medi ba rena bao e lego ba mathomo ba go lwantšha bo-lwetši bjo ba o phethagatšago nageng ka bophara re romela Ditona le Batlatšatona seleteng se se nngwe le se se nngwe sa ka mo nageng go utolla di-tlhotlo tša fao go ya ka fao batho ba itemogelago tšona di-leteng tšeo le go šoma mmogo le makgotlataolo a profense a tša maphelo.
Re swanetše go šoma mmogo go šireletša maphelo a bohle e sego fela a bašomedi ba tša maphelo eupša a bašomedi ka moka.
Go šetše go bile le mošomo wa bothakga wo dirilwego ke diyunione go ruta maloko a tšona ka taolo ya go fetelwa ke bolwetši le thibelo gotee le tlhweko. Tšona diyunione tše di thekga gape mošomo wa Kgoro ya Mešomo le ya Bašomi go swara ditekolo tša mafelo a mešomo go netefatša gore ditshepedišo tša maphelo le tša polokego di a hlongwa go bašomedi bao ba boelago mešomong. Tše ntši tša diyunion e tša bašomi le tšona di fana ka tshe-dimošo ya coronavirus  go maloko a tšona mola bengmešomo ba le gare ka masolo a temošo.
Ye nngwe ya dihlotlo tšeo di hlagetšego naga ya gaborena ke ka fao batho bao go hlatsetšwego gore ba nale  coronavirus  ba tlontlollwago ka gona. Bjalo ka setšhaba, re nale maikarabelo a mohlakanelwa a go fediša go tlontlollwa ga batho bao ba fetetšwego ke coronavirus . Go bile le dipego tše hlobaetšago tša ka fao batho ka noši ba hlomarwago go tšwa fao ba tšwago le batho setšhabeng bao ba ipelaetšago kgahlanong le balwetši ba coronavirus  ge ba amogelwa maokelong le dikiliniking tša kgauswi le bona. Se se swanetše go fela.
Go swana le ka fao re bilego ngatana ye tee go hlohleletša go amogelwa ga batho bao ba nago le HIV le go ema ka lentšu le tee go lwantšha hlaolo ya bona, re swanetše go laetša kwešišo, kgotlelelo, boleta, kwelano le kwelobohloko go bao ba fetetšwego ke baerase ye le ba malapa a bona.
Gothwe maitshwaro a a go tlontlollwa ga batho a hlohlele-tšwa ke poifo ya go fetelwa ke bolwetši le go hloka kwešišo. Tsela ye kaonekaone ya go fenya poifo ya rena ya tlhago ya bolwetši bjo le ya go fetelwa ke go latela ditshepedišo tša hlweko tšeo di lego gona. Poifo ya go fetelwa ke bolwetši go hlatsetšwe gore e gona ebile ke ya makgonthe. Go le bjalo, re tseba seo re swanetšego go se dira go itšhireletša le go šireletša ba bangwe. Re tseba gore baerasee ye e hlolwa ke eng le gore re ka dira eng go itšhireletša gore re se fetelwe. Re tseba gabotse gore re swanetše go šielana sekgala, go ipeela thoko le batho ba bangwe ge re kopane le bao ba fetetšwego le go ihlagiša maokelong ge re nale dika tša bolwetši bjo.
Re swanetše go tšwelapele go hlahlwa ke dintlha tša mannete e sego mabarebare.
Nako yela ya gore mang le mang a bolele gore yena ga a tsebe motho yo a fetetšwego goba a amilwego ke coronavirus  e fetile kgale. Ka nako ye, go feta mehla yohle, bagwera ba rena, ba malapa, bašomimmogo le baagišane ba hloka kwelobohloko le thekgo ya rena.
Mo matšatšing, dibekeng le dikgwedi tše tlago, re tla fela re ikhwetša re hloka tshepho le go boifa ge re bona palo ya bao ba fetetšwego le bao ba hlokagalago e hlatloga. Go ka direga gore seemo se gakale, eupša re nale bonnete bja gore go tla kaonafala. Boramahlale ba rena le baeletši ba dingaka ba re boditše gore kelo ya diphetelo e tla hlatloga ge re batamela nhlorwaneng ya rena ya diphetelo. Eupša nnete ke gore palo ye e tla theogela fase.
Re gopola bašomedi ba rena ba tša maphelo bao ba lobilego maphelo a bona ba hlokometše balwetši. Ge re gopola mediro ya bona, a re netefatšeng gore rena le badudi ba gaborena re bolokegile ka go kgatha tema ya rena.
Re tla fenya baerase ye le go aga setšhaba ka leswa. Re fetile mehleng ye boima ebile re fentše go yona.
A re tieng maatla le hlohleletšo ge re le gare re šoma mmogo go phološa maphelo. 